Zirve’deki NATO?

0

BEĞENDİM

ABONE OL

News

0

Uluslararası politikanın popülist yorumlarına bakılınca NATO bazen bir ordu yahut bir devlet gibi görülüyor memleketimde. Mesela NATO’cu diye bir eleştiri var. Bağırıyor şahıs; NATO’cular uzak dursun. Eh ne yapalım, kalkın ülkecek taşınıyoruz, zira böyle buyurdu hazret.

Şunu gözden kaçırıyor bu ve benzeri söyleme sahip olanlar; bu bir güvenlik ittifakı ve buna devletler üye, üye olmak için de oldukça çaba harcıyor. Kim bilir belki de gözden kaçırmıyorlar da çeşitli sebeplerle bu şekilde ifade etmek vazifelerinin bir sonucu oluyordur.

Ancak şu anda başka alternatifleri olduğu iddia edilse de NATO faal halde olan tek güvenlik yapısı. Hatta şunu da eklemek gerekir ki; eski Varşova Paktı üyesi devletler bile teker teker NATO üyesi oldular. Bir başka deyişle sistemik yapıdaki güç mücadelesinde Rusya Federasyonu hayli kısıtlanmış bir halde. Eğer Kennedy, Carter hatta Reagan görse bayılırlardı bu duruma. Düşünsenize uluslararası alanda faaliyet yürüten istihbarat teşkilatınızın Sovyetlerle ilgili bürosu kapanmış…

Neyse artık bu türlü tartışmalar daha az olacaktır en azından ABD ile yaşayacağımız ilk krize kadar daha az NATO’cu ifadesini duyacağız. Zira yine Reagan döneminden beri ittifakın üyelerinin askeri harcamaları ile ABD’nin yükünü azaltması politikası açısından Türkiye Cumhuriyeti Devleti önemli bir askeri harcama ile önde gelen devletler arasında. Yani tek başına zirvenin Türkiye’de yapılması bile bir gösterge iken; bu meselenin yerine getirilmesi çok daha önemli bir husus.

Buna ek olarak Türk Silahlı Kuvvetleri yarım asra yakın bir süredir NATO içindeki en büyük ikinci askeri güç olarak yerini koruyor. Elbette savaşın değişen doğası ve bunun bir sonucu olarak küçük birlik harekatlarının, örtülü operasyon faaliyetlerinin giderek önem kazanması yine popülist uluslararası politika tartışmalarında oldukça yönlendirici ve yanlış ele alınsa da değişmeyen gerçek; NATO üyesi devletler yarım asırdan beri Türkiye olmadan oldukça sorunlu bir güvenlik mimarisinin içinde bulunacaklarıdır.

Ancak hangi ittifak içinde bulunulurlarsa bulunulsun uluslararası politikanın temel ilkelerinden biri devletlerin kendine yardımıdır. Bir başka deyişle devletler her şeyden önce çıkarları için hareket ederler. İşte uluslararası politikanın bu doğal durumu da sürekli olarak krizin olmasını sağlar. Yani Türkiye ile ABD çıkarları uyuştuğunda birlikte hareket ederken çıkarların çatışması durumunda krizler ortaya çıkacaktır.

Ancak tıpkı diğer devletlerin birbiri ile olan ilişkisinde olduğu gibi Türkiye ile ABD ilişkisinde de çıkan her kriz “uluslararası sistemin yön arayışı”, “Birleşmiş Milletlerin savaşları sona erdirme görevinin yerine getirilemeyişi” gibi aslında ilk etapta çok önemli gibi görünen ancak uluslararası politika incelemesinde bas bas anarşik yapı anlaşılmadı, sistemik baskı ve kısıtlayıcı etki nedir bilinmiyor diye gösteren bir sonucu doğurmaktadır.

Her kriz uluslararası politikanın sistemik yapısı bu şekilde devam ettikçe ki; şu andaki tüm göstergeler bu şartlar devam ettikçe bu yapının herhangi bir değişikliğe uğramayacağı göstermektedir, bir denge noktasına ulaşacaktır.

Yani ABD, İran’a füze attı diye 3. Dünya Savaşı çıkmayacak, Türk yetkililer Rus yetkililerle görüştü diye NATO dağılmayacak yahut Türkiye NATO üyesi diye Rusya Federasyonu Türkiye ile tüm maddi, manevi, diplomatik, iktisadi ilişkilerini kesmeyecektir. Zira uluslararası politikanın sistemik yapısında çıkarlar katmanlar halindedir ve birbirinden ayrı hususlar olarak ele alınır. Bu durum da krizlerin genelleşmesini değil o konu özelinde kalıp diğer hususlarla karıştırılmamasını sağlar. F-35 meselesi de böyledir.

Ama tabii heyecan güzel şey, teleskobik çubukların ucuyla dokunulan haritalarda bir el cebe sokulunca da çok havalı duruyor. Yani buradan devam. Netice itibarıyla maazallah halkı düzgün ve heyecansız aydınlatırsak reytingler ne olur? Haftaya görüşmek dileğiyle memleketimin güzel insanları…