Tıp dünyasının öncü kahramanları

0

BEĞENDİM

ABONE OL

News

0

HABER MERKEZİ (Araştırma)
Türkiye’nin ilk kadın doktoru ve ilk kadın tıp hocası İstanbul’da 1891 yılında doğan Safiye Ali’dir. Dünyanın ilk kadın Doktoru olarak tıp tarihine geçen İngiliz Elizabeth Blackwell’dan (1821-1910) 70 yıl sonra dünyaya geldi.

Aralarındaki 70 yaş farka karşın her iki kadının da mücadele ettikleri zorluklar ve kaderleri tıpa tıp benzer şekilde çizilmişti. Her ikisi de ait oldukları toplumların ‘kadın doktor’a tepkisiyle, dışlanmayla karşılaştı, ayrımcılığa, hakaretlere maruz kaldı. Vatanlarından başka ülkelerde tıp doktoru olabilmek için mücadele etti. Sonuçta kadınların tıp okuyup doktor olabilmesinin yolunu açmak için zorlu yollar aştılar. Mücadeleleri sonucunda dünyada ve Türkiye’de cinsiyet ayrımını ortadan kaldıran büyük bir devrimi gerçekleştirerek kadın öğrencilere tıp fakültelerinin kapılarını açtılar.

Türkiye’de kadınlar adına bu devrimi gerçekleştiren Safiye Ali, 1891 yılında İstanbul’da 6 kişilik ailenin en küçük ve çok zeki bir çocuğu olarak dünyaya gözlerini açtı. Safiye büyüdü ve iyi bir eğitim almaya başladı. Amerikan Kız Kolejinde okurken Balkan Savaşı patladı. Safiye, savaşta yaralanan askerlerin tedavisini yaparken çok etkilendi ve doktor olmayı kafasına koydu. Ancak çaldığı tüm kapılar, “Kadın öğrenci almıyoruz” denilerek yüzüne kapandı.

ALMANYA’DA ÇÖPTEN EKMEK YEMEĞE RAZI OLDU
Safiye, kafasına koyduğunu yapabilmek uğruna tüm maddi imkansızlıklarına rağmen tıp okuyabilmek için Almanya’ya gitti. Bu dönemde açlık ve sefaletin en yoğun halini yaşadı. Günlüğünde şu not vardı; “Çöpten çıkarıp geceleri yediğim ekmek hiç ağırıma gitmiyor. Ülkemde tıp fakültesi varken buralarda olmam daha çok ağırıma gidiyor. Ne olursa olsun ülkeme doktor olarak döneceğim.”

KADINLARIN TIP FAKÜLTELERİNE ALINMALARINI SAĞLADI
Safiye, dediğini yaptı ve Almanya’daki okulunu derece ile bitirip Türkiye’ye doktor olarak döndü. İstanbul Cağaloğlu’nda eşi ile birlikte açtığı muayenehaneye, kadın ve çocuk hastalıkları doktoru olduğu halde, sırf kadın olduğu için ilk zamanlar kimse gelmedi Gelen hastalar da yine kadın olması sebebi ile düşük ücret ödemek istedi. Ama Safiye pes etmedi, aşağılamalara, dışlamalara ve hakaretlere aldırmadan devam etti. Fakir ailelerin kadın ve çocuklarını evlerine giderek ücretsiz tedavi etti.
Eline geçen ilk parayla ,Süt Damlası Bakım Evi’ni açtı ve yönetti. Hasta ve zayıf çocukların tedavi edilmeleri amacıyla Hilal-i Ahmer Hanımlar Merkezi Küçük Çocuklar Muayenehanesini kurdu. Direnerek, ülkemizde kadınların tıp fakültelerine alınmalarını sağladı ve ülkenin tıp eğitimi veren ilk kadın doktor oldu.

ALMANYA’DA TIP EĞİTİMİ ALDIĞI HASTANEDE VEFAT ETTİ
Safiye Ali beş yıl boyunca doktorluk yaptıktan sonra Amerikan Koleji bünyesinden açılan ilk kız tıp okulunda dersler verdi. Dönemin şartları el verdiğince doktorluk mesleğini sürdürdü, kadın ve çocuk sağlığı ile ilgili önemli çalışmalara imza attı. İdeallerini gerçekleştirme yollunda pes etmek bilmeyen Safiye Ali’nin bedeni, ne yazık ki kendisi kadar dayanıklı olamadı. Hastalandı ve kanser teşhisi kondu. Adından tedavi içir Almanya’ya, Tıp eğitimi aldığı hastaneye gitti, 5 Temmuz 1952’de ılık bir bahar günü henüz 61 yaşında iken doktor diplomasını aldığı hastanede hayata gözlerini yumarken şu sözleri söyledi.
“Kadınlar size emanet…”

DÜNYANIN İLK KADIN DOKTORU İNGİLİZ ELİZABETH
Safiye Ali’den 70 yıl önce 1821’de İngiltere’nin Bristol kentinde doğan Elizabeth Blackwell, 11 yaşındayken ailesinin göç ettiği Amerika’da, halkın ve öğrencilerin tepkilerine karşın tıp okuma kararında direndi. Elizabeth Blackwell; 17 yaşında iken, insan ve kadın hakları savunucusu, köleliğe karşı olan babasını kaybetti. Tıp Fakültesi okuyup, Doktor olmayı isteyen Elizabeth başvurularından 12 ‘red’ cevabı aldı. Sonunda 1847’de Geneva College’de tıp öğrencisi olup, 1849’da dönem birinciliği ile mezun oldu ve Dünyanın İlk Kadın Doktoru olarak tıp tarihine geçti.

“EĞER DOKTORUM KADIN OLSAYDI DAHA AZ ACI ÇEKERDİM”
Dr. Blackwell 1895’te basılan, “Pioneer Work in Opening the Medical Profession to Women” kitabında, başlangıçta tıp üzerine çalışma fikri olmadığını hatta vücut ile ilgili olan her şeyden nefret ettiğini, favorisinin tarih ve metafizik olduğunu yazmış. Yakın bir arkadaşının ölürken, “Eğer doktorum kadın olsaydı, daha az acı çekerdim” sözlerinden sonra, idealleri tıp bilimine dönmüş.
Aralarındaki uzun zaman dilimine karşın Dr. Safiye Ali ile Dr. Elizabeth Blackwell aynı zorluklardan geçti. Doktor olarak çalışmalarına büyük engeller çıkarıldı. A.B.D’de Elizabeth’e muayenehane açması için kimse evini veya bürosunu kiraya vermedi, hastaneler işe almadı. Paris’e gitti ancak orada da diploması kabul edilmedi. Yardımcı olarak çalıştığı bir klinikte, genç bir hastadan pürülan oftalmi hastalığı kapıp bir gözünü kaybetti ve bu nedenle cerrah olma hayallerinden vazgeçti. O da New York’a geri döndü ve kendi evini satın alarak bir muayenehane açabildi.

KADINLAR İÇİN EĞİTİM VEREN İLK HASTANE
1857 yılında sadece kadınların tıp eğitimi gördüğü bir “Üniversite Hastanesi” açmayı başardı. “Women’s Medical College of the New York Infirmary” oldukça ağır bir tıp eğitimi vermekteydi. Tüm mezunlar “Erkek Tıp Fakülteleri” hocalarının sınavlarından başarıyla geçip doktor oldular. 1869’da İngiltereye dönen Elizabeth National Health Society’i kurdu.

FLORANCE NİGHTİNGALE İLE BİRLİKTE DOKTOR VE HEMŞİRE YETİŞTİRDİ
Dr. Blackwell daha sonra Florance Nightingale ile birlikte “London School of Medicine for Women” okulunda hemşire ve doktor yetiştirmeye başladı. Daha sonra çalışma hayatından yavaş yavaş uzaklaşıp, kitaplar yazmaya başlayan Elizabeth 1910 yılında 89 yaşındayken İskoçya’da vefat etti.
Günümüz kadın tıp doktorları işte bu iki kadının attığı temeller üzerinde yükseliyor…