
Olgay GÜLER
Edirne Emlak Müşavirleri Derneği Başkanı Serhat Çeker, yüksek faiz ve banka kredilerine ulaşımda zorluğun, insanların konuta ulaşımını imkansız hale getirdiğini söyledi.
Dernek Başkanı Çeker, yüksek kredi faizleri, arsa sıkıntısı, maliyetler ve değişen piyasa koşulları nedeniyle konut piyasasında yaşanan durgunluğa ilişkin açıklamada bulundu. Vatandaşın, yüksek faiz nedeniyle kredi talebinde bulunmadığını, bulunanlara da bankaların sıcak bakmadığını belirten Çeker, bu durumun konuta ulaşımı imkansız hale getirdiğini belirtti.
‘KİMSE KREDİ TALEBİNDE BULUNAMIYOR’
Daire fiyatlarının uzun zamandır sabite yakın seyrettiğini dile getiren Çeker, “Eskiden faizlerimiz yüzde 0,70’lerden, yüzde 0,80’lerden kredi kullanılıyordu. Yüzde 0,80 olduğu zaman, yani yüzde 1 bile değildi. Düşünsenize, yüzde 0,70, yüzde 0,80 böyle kredi kullandırıyorduk. İnsanlara yüzde 1 bile yüksek geliyordu. Şimdi kredilere baktığınız zaman yüzde 3,45, yüzde 3,50, yüzde 3,80 gibi oranlar var. Böyle olunca kimse kredi talebinde bulunamıyor. Bulunsa dahi banka krediyi vermiyor” dedi.
‘YÜKSEK FİYATIN BİR SEBEBİ DE KREDİYE ULAŞAMAMA’
Bankaların da yüksek faiz ortamında kredi vermekten kaçındığını belirten Çeker, “Banka da yüksek orandayken kredi almak isteyen kişinin aylık ödemelere vurulduğunda batacağını, ödeyemeyip batık duruma düşeceğini düşünüyor. Faiz çok yüksek olduğu için aylık ödemeler çok yüksek tutuyor. Bu sefer de banka ‘O kadar para veremeyiz, size şu kadar kredi çıkıyor’ diyor. Yani siz 2 milyon lira kredi talebinde bulunuyorsunuz, ‘Size 500 bin lira çıkıyor’ diyor veya vermiyor. Karşı tarafa kredi vermemek için elinden geleni yapıyor. Aslında bankalar da bu konuda haklı. Çünkü oranlar yüksek olunca kişi bu krediyi alacak, aylık ödemesi çok yüksek olacak ve sonra ödeyemeyecek. Bu sefer krediyi veren banka sorumluluk altına girecek; icrasıyla ve diğer süreçleriyle uğraşmak zorunda kalacak. O yüzden ‘En iyisi para dursun, vermeyin’ deniyor. Şu anda Edirne’mizde, konut fiyatlarının yüksek olmasının sebeplerinden biri bu” diye konuştu.
‘BU DAİRE FİYATINA, ESKİDEN VİLLA SATIYORDUK’
Daire fiyatlarının çok yükseldiğini söyleyen Çeker, “Daire fiyatları o kadar yükseldi ki şu anda en basit 2+1 daireyi bile alacak olan kişinin cebinden en azından 4-5 milyon lira para çıkması lazım. Metrekare maliyet hesabı yapıldığında bugün dairelerde metrekare fiyatı 50 bin liralara çıktı. 100 metrekarelik bir daireyi almaya çalıştığınız zaman otomatikman 5 milyona çıkıyor. 5 milyon da şu anki durumda herkesin cebinde olan bir para değil. Vatandaş cebindeki 2-2,5 milyon liranın yanına kredi kullanmak istiyor ama yüksek faiz ve banka engeliyle karşılaşıyor. 3+1 dairelere bakıyoruz; 3+1’ler 8 milyon gibi rakamlarda, 10 milyona kadar çıkan rakamlar var. Çok korkunç rakamlar. Biz bu rakamlara daha önceleri müstakil villa satıyorduk, şu anda daire satıyoruz. Bu durum arsaların az olmasından, maliyetlerin çok yükseklerde olmasından ve arsa paylarının yüksek olmasından kaynaklanıyor” şeklinde konuştu.
‘YENİ BÖLGELER İMARA AÇILAMIYOR’
Yeni bölgelerin imara açılamadığını anlatan Çeker, “Eskiden belediyeler 18. madde uygulaması dediğimiz sistemle arsa uygulaması yapabiliyordu. Şehir plancısı planlama yapıyor, meclisten geçiyor ve imara arsa açılıyordu. Tarlalar düzenleniyor, yollar, yeşil alanlar, parklar, sağlık alanları oluşturuluyor ve arsa olarak kayıt altına alınıyordu. Belediyenin kasasına para giriyor, vatandaşın tarlası arsa oluyor, herkes memnun kalıyordu. Ama şimdiki duruma baktığınız zaman belediyeler uzun zamandan beri arsa üretemiyor, arsa çıkartamıyor. En son Edirne’de Demirkapı mevkisinde, terminalin olduğu tarafta bağ ve bahçe uygulaması olan sıfır 50 emsalli yeri belediye düzenledi. Emsalleri 1,50’den 2’ye kadar çıkardı, ticari ve konut alanlarını belirledi. Orası daha yeni ve altyapısı yeni yeni oluşuyor, zorlukları var. Şimdi yeni bölgeler açılmaya çalışılıyor ama açılamıyor. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’na ve Tarım ve Orman Bakanlığı’na sorulmadan uygulama yapılamıyor. Tarım’a ve Çevre Şehircilik’e sorulduğunda ‘Burası birinci derecede tarımsal arazidir, değiştiremezsin’ denilerek reddediliyor. İmara açılamayınca eliniz kolunuz bağlanıyor” ifadelerini kullandı.