07 Eylül 2024 Cumartesi
Edirne Roman Sivil Toplum Gönüllüsü Turan Şallı, siyasette ömrünü tamamlayan iki vekilden biri olan Cemal Bekle ve Özcan Purçu’nun hep didiştiklerini, Romanlara toplumsal anlamda ilerleme sağlayama-dıklarına dikkat çekerek kendilerine örnek olarak Mehmed Talat Paşa’yı gösterdi.
Şallı, “Mehmed Talat Paşa Çingene miydi?” şeklindeki soruyla paylaştığı yazılı açıklamasında tarihin her bir döneminde toplumların hep kıyısında yer edinen Çingenelerin (Romanlar) devletin ilgisinden her zaman uzak kaldıklarının altını çizerek unları kaydetti.
“Türkiye’de son 20 yıllık sürece baktığımızda, Roman sivil toplumun hafızasına Çingenelerden rol model çıkarılamadığından söz edilir. Türkiye siyasal yaşamında toplumsal temsil yeteneği çerçevesinde iki Roman milletvekili seçildi. Toplumsal temsil yeteneğini sağlıklı yürütemediler. İkisi de siyasal ömrünü tamamlamıştır. Çingene tarihini bilmeyen biz Çingeneler(Romanlar), tarihimizin karanlıkta kalan aydınlarımızdan haberimiz bulunmamaktadır. Tarihimizin rol modellerinden biri Osmanlı sadrazamlarından Mehmet Talat Paşa’nın annesinin Çingene, babasının ise Pomak olduğuna yönelik yabancı araştırmalar mevcuttur. Yabancı kaynak bilgilerinde anne ve babasının Balkan kökenli olduğuna işaret edilmektedir.
Mehmet Talat Paşa ‘Osmanlı İttihat ve Terakkî Cemiyeti’ nin önde gelenlerinde, eğitimci ve Osmanlı sadrazamlarından biriydi. Talat Bey, Kasım-Aralık ayları içinde yapılan 1908 seçimlerinde memleketi Edirne’den aday olmuş ve doksan oy alarak Meclis-i Mebusan’a girmişti. Osmanlı’nın son dönemlerinde iyi işler yapmaya gayret etti. İyisiyle kötüsüyle. Siyasette ömrünü tamamlayan iki vekilden biri olan Cemal Bekle, Özcan Purçu ile hep didişti. Romanlara toplumsal anlamda ilerleme sağlayamadılar. Purçu’da içine düştüğü Roman sivil toplumun içinde kendini eritti. İkisi de Roman meselesini kuyuya gömdüler. Sürekli siyasal tartışma yaşadılar. Tarihin özündeki gibi bir Talat Paşa örneği olamadılar. Mehmed Talat Paşa’ya yakın çevresi ‘Çingene Talat’ derlermiş. Kendisini aşağılamak için de söylenmiş olabilir. Bizde ne diyelim: ‘Böyle Çingeneye can kurban.”
Kaynak: https://tr.wikipedia.org/wiki/Talat_Pa%C5%9Fa