Çeltikte ‘ince tane’ mağduriyeti!

0

BEĞENDİM

ABONE OL

News

0

Olgay GÜLER

Türkiye’deki çeltik üretiminin başkenti Edirne’de, ürünlerin yüzde 65’e yakını provize (ince tane) olarak ekilirken, TMO’nun sadece Baldo, Osmancık ve Cameo gibi iri taneli ürünlerde alım fiyatı açıklaması, Trakyalı üreticiyi mağdur etti.

TMO’nun geçtiğimiz Cuma açıkladığı çeltik alım fiyatları, üreticiyi tatmin etmedi. Maliyetlerini karşılayabilmek için hasat sonrası ürününü elden çıkaran üretici, geç açıklanan fiyat karşısında tepki gösterirken, TMO’nun açıklamasını bekleyenler ise fiyatın yetersiz kaldığını savundu. Edirne Ziraat Odası Başkanı Hüseyin Arabacı, Toprak Mahsulleri Ofisi’nin (TMO) hasattan 4 ay sonra açıkladığı çeltik alım fiyatlarıyla üreticinin sadece günü kurtarabileceğini, para kazanamayacağını söyledi.

‘FİYATLAR HASAT DÖNEMİNİN ALTINDA’

TMO’nun alım fiyatını yetersiz bulduklarını söyleyen Arabacı, “TMO, her iki tarafın da beklentisini dengelemek adına bir fiyat açıklama kararı aldı ve fiyatlar açıklandı. Evet, üretici açısından bakıldığında, ürünü satabileceği bir alım merkezinin olması önemli ve bu anlamda TMO’nun devreye girmesi olumlu oldu. Üretici en azından malını satabileceği bir kapı bulduğu için sevindi. Ancak maalesef açıklanan fiyatlar, hasat döneminde oluşan serbest piyasa fiyatlarının gerisinde kaldı. Karlılık açısından baktığımızda üreticinin çok fazla kazanç sağlayamayacağı bir tabloyla karşı karşıyayız. Biz en azından TMO’nun açıkladığı fiyatların, hasat dönemindeki serbest piyasa fiyatları seviyesinde olmasını bekliyorduk. Bu anlamda fiyatlar biraz düşük kaldı. İnşallah önümüzdeki günlerde bu konuda bir değerlendirme yapılır ve fiyatlarda bir revizeye gidilirse üretim açısından daha iyi olur” dedi.

‘BU FİYATLAR ANCAK GÜNÜ KURTARIR’

Fiyatların maliyetlerin altında kaldığına dikkat çeken Arabacı, “Maliyet 35–36 lira iken bu fiyatlarla üretici girdiği kapıdan neredeyse zararla çıkmış oluyor. Çok tatmin edici bir kazançtan söz etmek mümkün değil. Önümüzdeki süreçte sürdürülebilirlik açısından bu rakamlar üreticiyi tatmin edecek rakamlar değil. TMO’nun açıkladığı fiyatlar, üretici için sadece borcunu ödeyebileceği, günü kurtarabileceği bir alım merkezi işlevi görüyor. Fiyat olarak bakıldığında çok tatmin edici değil. İnşallah bu fiyatlar tekrar gözden geçirilir ve üretici lehine bir düzenleme yapılır. Çünkü bu fiyatlarla üretici sadece günü kurtarıyor, para kazanamıyor” diye konuştu.

‘PROVİZE ÇEŞİTLERİ İÇİN DE FİYAT AÇIKLANMALI’

Provize (ince tane) çeşitlerinde yaşanan mağduriyete de dikkat çeken Arabacı, bölgedeki ekilişin yaklaşık yüzde 60–65’inin bu ürünlerden oluştuğunu söyledi. Arabacı, “Bir diğer önemli konu ise Provize çeşitleri. Bölgemizde ekilişin yaklaşık yüzde 60–65’i ince tane dediğimiz Provize çeşitlerinden oluşuyor. Maalesef bu ürünler için TMO’nun bir alım fiyatı açıklamaması üreticilerimizi ciddi şekilde mağdur etti. Bakanlığımızın bu konuda çalışmalar yaptığı bilgisi bize ulaştı ancak şu ana kadar proje çeşitleri için bir fiyatlandırma yapılmadı. Bu ürünlerin fiyatı olmadığı için üretici serbest piyasaya mahkûm kaldı. Sezon başında proje çeşitlerinde fiyatlar 27–28 lira bandında başladı. Çok nadir de olsa 30 liraya satılan ürünler duyduk. Ancak sonrasında fiyatlar 22 liraya, hatta 18 liraya kadar düştü. Bugün piyasada 22–23 lira bandında seyrediyor. Verimi yüksek bir çeşit olmasına rağmen bu fiyatlar maliyetlerin çok altında ve üreticiye para kazandırmıyor. Bu nedenle Provize çeşitleri için de TMO’nun mutlaka bir fiyat açıklaması gerektiğini düşünüyoruz” şeklinde konuştu.