Eyüp Peygamber Türbesi ve Çeşmesi

Gönül UYANIKTIR

Buhara’da gezip görülecek tarihi, ticari, ilim ve bilime yönelik o kadar çok sayıda mekan arasında hızla turlamak zorundayız. Öğle yemeğinin ve ardından ilk durağımız olan Samani Türbesini arkamızda bırakıp Eyüp Peygamber Çeşmesi ve Türbesine doğru yol alıyoruz.

Bolo Haouz Camisi Dünya Mirası

BUHARA’DA EYÜP PEYGAMBER MUCİZESİ İNANCI
“Eyüp’ün Pınarı” anlamına gelen Chashma Ayub Türbesi, tüm Özbekistan ve komşu devletlerde çok saygı duyulan bir mekan. Zorluklar karşısında gösterdiği sabır ve sarsılmaz inancıyla kutlanan İncil’deki Peygamber Eyüp ile içsel olarak bağlantı kurulmakta. Türbesi ve çeşmesi Buhara’da bulunan Eyüp Peygambere ilişkin olarak anlatılan mucizesine göre; ayağını yere vurması ile soğuk ve sıcak olmak üzere yerden iki pınar çıkar. Yerden çıkan sıcak su ile yıkanması bedeninde bulunan hastalıklarını, soğuk su ile yıkanması iç organlarında bulunan hastalıklarını iyileştirir. Kuvvetlenmiş, genç ve taze görünümüne geri döner. Şu anda hala türbesinin içindeki çeşmeden su akıyor ve bu su içiliyor.

Tarihi merkezde kalabalığı rağmen kadın çalışanlar temizliği aksatmıyor.

Eyüp Peygamber adına ayrıca Urfa’da, Şam’da, Umman’da, Yemen’de ve Irak’ta da ‘Eyüp Peygamber Türbeleri’ bulunuyor. İslam kaynaklarına göre Urfa Harran bölgesinde yaşayan ve çok zengin, sayısız mal mülkü, çok sayıda çocuğu bulunan Eyyub, kendi toplumuna peygamber olarak gönderilmiş. Şanlıurfa’da çile çektiğine inanılan bir mağara da ziyaret mekânı olarak günümüzde büyük ilgi görüyor.

İpek Yolu Geleneği tarihi merkezde sürdürülüyor.

BOLO HAOUZ CAMİSİ ZARAFETİN GÖRKEMİ
Türbenin ardından, insanı ilk bakışta çarpan görüntüsüyle Bolo Haouz Camisi yeni durağımız oluyor. O zarif, incecik oymalı ahşap sütunlar ve namaz vaktini bekleyen yerel kıyafetli insanların oluşturduğu tabloyu, fotoğraf karelerine sığdırmaya doyamıyorum. Buhara şehriyle birlikte UNESCO Dünya Mirası Listesi’nde yer alan tarihi Cami, 1712 yılında yapılmış. Buhara Registan bölgesindeki Ark kalesinin karşı tarafında inşa edilen eser; şehrin ve Buhara Emirinin 1920’lerde Bolşevik Rus yönetimi tarafından boyunduruk altına alındığı dönemde Cuma Camisi olarak hizmet vermiş.
Caminin giriş (eyvanına) kısmına, 1917 yılında ahşaptan yapılmış ince sütunlar eklenmiş ve yazlık ibadethanenin çıkıntılı çatısını desteklemesi de amaçlanmış. Renkli mukarnaslarla süslenmiş sütunlar, Caminin iç mekanı tipik 18’nci yüzyıl Orta Asya-İslami tarzını yansıtmakta. Caminin avlusunda halkın su ihtiyacını karşılamak amacıyla kullanılan sekizgen bir “havz ” veya yapay gölet yer alıyor. Caminin sağında da, 1916-1917 yıllarında inşa edilmiş, çeşitli geometrik desenler ve mavi sırlı çinilerle örülmüş, tuğla şeritler bulunan küçük bir minaresi bulunuyor.

Buhara tarihi meydanı

Ark Kalesi, 5’nci yüzyılda inşa edilmiş askeri bir yapı olmasının yanı sıra, tarihi boyunca, Buhara’yı çevreleyen bölgede hakim olan Emir ve üst yöneticilerin ailelerinin yaşadığı bir kasabayı kapsamış. 1920’lerde Rusların eline geçene kadar da kale olarak kullanılmış. Günümüzde ise, turistik bir merkezi ve tarihi kapsayan müzelere ev sahipliği yapıyor. Dış duvarlarının çevre uzunluğu 800, yüksekliği 20 metre civarında. İçinde bir kasaba yönetiminin ihtiyacı olan yapıları da barındıran kulelerin üst kısımları bir galeri, odalar ve teraslarla birbirine bağlanmış. Kapalı bir koridorla depolara ve hapishane hücrelerine erişim sağlanan Ark’ın merkezinde büyük bir bina kompleksi bulunuyor. Bu binaların en iyi korunanlarından biririn, işkence gören ve bir kuyuya atılan kırk kız efsanesi ile ilişkili Ul’dukhtaron Camisi olduğu belertiliyor.

Yarın : Buhara’nın İncileri ve Efsaneler

Edirne Belediye Meclisi’nin Aralık ayı toplantısında Ulus Pazarının kurulduğu alanın Edirne Belediyesi Personel Anonim Şirketi’nin SGK prim borçlarına mahsup edilmek üzere Sosyal Güvenlik Kurumu’na tapu devrinin yapılması konusu ele alınacak.
Edirne Belediye Meclisi’nin Aralık ayı toplantısı 03.12.2025 Çarşamba günü saat 14:00’te Atatürk Kültür Merkezi Edirne Belediye Meclisi Toplantı Salonunda yapılacak. Gündem maddeleri arasında en dikkat çekici konulardan biri Ulus pazarının SGK’ya devri. Meclis toplantısı gündeminin beşinci maddesi tapu devrinin görüşülmesine ayrıldı.

Edirne Belediye Meclisi’nin Aralık ayı toplantısında şu gündem maddeleri görüşülecek.
1-06.11.2025 günlü Kasım Ayı I. Birleşimine ait ve 24.11.2025 günlü Kasım Ayı II. Birleşimine ait toplantı tutanakları.
2- Boş Kadro Değişiklik Cetveli ile ilgili İnsan Kaynakları ve Eğitim Müdürlüğünün 22.11.2025 tarih ve 1639442 sayılı yazısı.
3- Edirne Belediyesi Teftiş Kurulu Müdürlüğü Görev ve Çalışma Yönetmeliğinde değişiklik yapılması ile ilgili İnsan Kaynakları ve Eğitim Müdürlüğünün 22.11.2025 tarih ve 1639256 sayılı yazısı.
4- Engelliler Hizmet Birimi kurulması ve Muhtarlık İşleri Müdürlüğüne bağlı olarak faaliyet göstermesi ile ilgili İnsan Kaynakları ve Eğitim Müdürlüğünün 22.11.2025 tarih ve 1638310 sayılı yazısı.
5-Edirne Merkez, Dilaverbey Mahallesi, 3478 ada, 154 parsel sayılı 16.013,01 m2 yüzölçümlü taşınmazın, 5393 sayılı Belediye Kanunu’nun 75/d maddesine ve 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’nun geçici 41. maddesine istinaden Belediyemiz ve %100 hissesi Belediyemize ait olan Edirne Belediyesi Personel Anonim Şirketi’nin Sosyal Güvenlik Kurumu prim borçlarına mahsup edilmek üzere Sosyal Güvenlik Kurumu’na tapu devrinin yapılması ile ilgili Emlak ve İstimlak Müdürlüğünün 25.11.2025 tarih ve 1640708 sayılı yazısı.
6- İmar Komisyonuna havale edilen konu ile ilgili olarak İmar Komisyonunun almış olduğu 20.11.2025 tarih ve 2025/54 sayılı imar komisyon raporu ile İmar ve Şehircilik Müdürlüğünün 25.11.2025 tarih ve 1639425 sayılı yazısı.
7- Plan ve Bütçe Komisyonuna havale edilen konu ile ilgili olarak Plan ve Bütçe Komisyonu’nun almış olduğu 24.11.2025 tarih ve 2025/20 sayılı Plan ve Bütçe Komisyon kararı ile Ulaşım Hizmetleri Müdürlüğü’nün 26.11.2025 tarih ve 1641885 sayılı yazısı.
8- Kadın ve Aile Hizmetleri Müdürlüğü bünyesinde bulunan Konak Edirne (Dilaverbey Mahallesi Balikpazarı Caddesi No:47) ve Yeniimaret Kadın Merkezi (Yeniimaret Mahallesi 3. Sokak No:20) Belediyemizin 25/11/2025 tarih ve 2025/1197 sayılı Encümen kararına istinaden; Ticari İşletme açılmasına karar verilmiş olduğundan, Ticari İşletme açılması hususunda yapılacak tüm işlemlerin yürütülmesi konusunun Belediyemiz Meclisi tarafından onaylanması ile ilgili Kadın ve Aile Hizmetleri Müdürlüğünün 26.11.2025 tarih ve 1641785 sayılı yazısı.
9- Muhtelif tarihlerde Belediyemize yapılan İmar Planı değişikliği talebi ile ilgili 2 adet konunun İmar Komisyonuna havale edilmesi ile ilgili İmar ve Şehircilik Müdürlüğünün 27.11.2025 tarih ve 1642610 sayılı yazısı.
10- Temizlik İşleri Müdürlüğü Görev, Yetki ve Sorumluluk ile Çalışma Usul ve Esaslarına Dair Yönetmeliğin bazı maddelerinde değişiklik yapılması ile ilgili Temizlik İşleri Müdürlüğünün 28.11.2025 tarih ve 1641445 sayılı yazısı.
11- Deprem ve Doğal Afet Komisyonunun almış olduğu 10.11.2025 tarih ve 2025/05 sayılı raporu doğrultusunda Edirne Belediye Başkanlığı ile Edirne Arama-Kurtarma Derneği (EDAK) arasında ek protokolü imzalamak üzere Belediye Başkanı Av. Filiz GENCAN’a yetki verilmesi ile ilgili Afet İşleri Müdürlüğünün 28.11.2025 tarih ve 1643056 sayılı yazısı.

TEMA Vakfı Edirne İl Temsilciliği ve Edirne Belediyesi iş birliğiyle Erozyonla Mücadele Haftası kapsamında Longoz Ormanları’nda toprak yürüyüşü gerçekleştirildi.
Erozyonla Mücadele Haftası kapsamında TEMA Vakfı Edirne İl Temsilciliği ve Edirne Belediyesi iş birliğiyle Longoz Ormanları’nda “Toprak Yürüyüşü” etkinliği düzenlendi. Etkinliğe çok sayıda gönüllü katılırken, yürüyüş boyunca toprağın yaşam için taşıdığı önem ve erozyonun doğaya verdiği zararlar üzerinde duruldu.

Trakya Üniversitesi öğretim üyeleri Doç. Dr. Musa Uludağ ve Doç. Dr. Mustafa Kaya’nın bilimsel katkılarıyla gerçekleştirilen yürüyüşte, bölgenin ekosistem yapısı incelenerek katılımcılara bilgilendirmeler yapıldı.
Kuraklık artıyor, toprak sağlığı azalıyor
TEMA Vakfı Edirne İl Temsilcisi Şirin Çoğal insan kaynaklı iklim değişikliğinin yağış düzenlerini bozduğunu, toprakların her geçen yıl daha fazla kuruduğunu ve toprak sağlığının azaldığını kaydetti. Çoğal, son 30 yılda dünyadaki kurak alanların Türkiye’nin beş buçuk katı kadar (4,3 milyon km²) büyüdüğünü belirterek, “Türkiye’de ise toprakların yüzde 5,5’i, yani yaklaşık Konya büyüklüğünde bir alan, artık daha kurak bir iklime sahip” dedi.
İl Temsilcisi Şirin Çoğal yaptığı açıklamada, toprağın sürdürülebilir yaşamın temel unsurlarından biri olduğunu vurgulayarak şunları ifade etti:
‘Toprak; yaşamın, üretimin ve ekosistem bütünlüğünün temel bileşenidir. Erozyon ise bu hayati varlığı, çoğu zaman fark edilmeyen ancak etkileri geri döndürülemez sonuçlar doğuran en ciddi çevresel tehditlerden biridir. Longoz Ormanları gibi benzersiz ekolojik değerlere sahip alanların korunması, yalnızca bugünün değil, geleceğin yaşam hakkını güvence altına almak açısından stratejik bir zorunluluktur. TEMA Vakfı olarak, toprağın sürdürülebilir yönetimi, doğal varlıklarımızın korunması ve toplumda çevresel farkındalığın güçlendirilmesi doğrultusundaki çalışmalarımızı bilimsel veriler ışığında, kararlılık ve sorumluluk bilinciyle sürdürmeye devam edeceğiz.

TEMA Vakfı: Toprak Yoksa Su, Su Yoksa Gıda Yok!
TEMA Vakfı, 17–30 Kasım Erozyonla Mücadele Haftası kapsamında “Toprak Yoksa Su, Su Yoksa Gıda Yok” söylemiyle toprağın su, gıda ve iklimle arasındaki kopmaz bağa dikkat çekti. Dünyada her saniye 1.260 ton, yani yaklaşık 42 kamyon dolusu verimli toprak erozyonla kaybediliyor. Bu kayıp, yalnızca doğanın değil, yaşamın da kaybı anlamına geliyor.
TEMA Vakfı, her yıl Erozyonla Mücadele Haftası kapsamında toprağı korumanın ve erozyonla mücadele çalışmalarının önemine dikkat çekerken; çevrim içi seminerler, geleneksel toprak yürüyüşleri, stant çalışmaları ve eğitim sunumlarıyla toplumda farkındalık yaratmayı hedefliyor.
500 yılda oluşan toprak, 16 yılda kayboluyor
Karalardaki tüm yaşam toprağa ve topraktaki suya bağlı, ancak bu yaşam kaynağı hızla tükeniyor. Toprak bozulumunun en yaygın şekli olan erozyon nedeniyle her yıl milyonlarca ton verimli toprak kayboluyor. Ülkemizde her 16 yılda 1 santimetre toprak erozyona uğrarken, 1 santimetre toprağın oluşması 500 yıl sürüyor.

Olgay GÜLER
Edirne’de, ara yoldan çıkan A.U.’nun yönetimindeki otomobille çarpışan motosikletin sürücüsü C.K., yaralandı.
Kaza, Kocasinan Mahallesi Muammer Aksoy Caddesi üzerinde meydana geldi. Cadde üzerinde seyreden, sürücülüğünü C.K.’nın yaptığı 22 AFB 624 plakalı motosiklet, A.U.’nın yönetimindeki Resam Soner Tuna Sokak üzerinden dönüş yapmak isteyen 22 BH 330 plakalı otomobille çarpıştı.

Çarpışmanın etkisiyle moto-siklet sürücüsü C.K. yere savrularak yaralandı. Kazayı görenlerin ihbarıyla bölgeye sağlık ve polis ekipleri sevk edildi. C.K., sağlık ekiplerinin ilk müdahalesinin ardından ambulansla Sultan 1’inci Murat Devlet Has-tanesi’ne kaldırıldı. Otomobil sürü-cüsü A.U.’nun ifadesi alınmak üzere polis merkezine götürüldü.
Polis, kazayla ilgili inceleme baş-lattı.

Atatürkçü Düşünce Derneği (ADD) Edirne Şubesi Yönetim Kurulu Tekke ve Zaviyelerin kapatılmasının 100’ncu yılını kutladı.
ADD açıklamasında, 30 Kasım 1925 tarihinde yürürlüğe giren 677 sayılı Tekke ve Zaviyeler ile Türbelerin Kapatılmasına ve Türbedarlar ile Bazı Ünvanların Men ve İlgasına Dair Kanun ile tekke, zaviye ve türbelerin kapatılmasının kabul edildiği ve bazı geleneksel unvanların kullanılmasının yasaklandığı hatırlatıldı.
Açıklamada şunlara yer verildi:
Kanun, bütün tarikatlarla birlikte; şeyhlik, dervişlik, müritlik, dedelik seyitlik, çelebilik, babalık, emirlik, halifelik, falcılık, büyücülük, üfürükçülük, gaipten haber vermek ve murada kavuşturmak amacıyla muskacılık gibi, eylem, unvan ve sıfatların kullanılmasını, bunlara ait hizmetlerin yapılmasını ve bu unvanlarla ilgili elbise giyilmesini de yasaklamıştır
Osmanlı döneminde tekkeler, gitgide, çalışmaksızın tevekkül (her şeyi Tanrı’dan bekleme) felsefesini işleyen yerler haline dönüşmüştü. Halbuki insanları çalışmadan daha yaşarken dünyadan uzaklaştırıp onları uhrevi aleme çekmek, çağdaş yaşam ile bağdaşamazdı.

Toplum yeni bir enerjiye, yeni bir atılıma gereksinim gösteriyor; çağdaş yaşam, insanları çalışmaya, bu çalışmanın yaşarken ödülünü almaya çağırıyordu. Türbeler ise türbedarlar eliyle ölmüş kişilerin manevi varlığından çıkar sağlamaya çalışılan, çalışmaksızın onlardan medet umulan odaklar haline getirilmişti. Ayrıca tekke ve zaviyelerin başında bulunanlar siyasal amaçlarla ve çoğu kez dini siyasete alet ederek masum vatandaşları suça yöneltiyorlardı.
Osmanlı Devleti’nde belli bir mezhep içinde Tanrı’ya erişmek amacıyla tevhide uygun olmayan, değişik yöntemler arayan dini akımlar vardı ve bunlara tarikat deniliyordu. Bu tarikat üyeleri kurucularının uygun gördüğü şekilde çalışır ve onların düşünceleri doğrultusunda yaşamaya özen gösterirdi. İşte bu tarikat üyelerinin bir araya gelerek yaşadıkları ve dini toplantılar yaptıkları yerlere de tekke veya zaviye adı verilirdi.
Dini konularda farklı düşünce sistemleri geliştirerek taraftarlarını çoğaltmaya çalışan bu tarikatlar, zaman içinde dinsel sömürü unsurları haline gelmiş ve devletin esenliğini etkileyecek şekilde siyasal olaylarda etkili rol oynamaya, çıkarları tehlikeye düştükçe halkı ayaklandırmaya koyulmuşlardı. Bu etkinliklerini Cumhuriyetin ilanından sonra da sürdürmeye kalkışmışlardır. Şeyh Sait Ayaklanması gibi ayaklanmaların devam etmesi üzerine, tekke, zaviye ve türbelerin kapatılması kabul edilmiş ve bazı geleneksel unvanların kullanılması yasaklanmıştır.
Mustafa Kemal ATATÜRK Nutuk’ta bu konuda şunları söylüyor: “Birtakım şeyhlerin, dedelerin, seyyitlerin, çelebilerin, babaların, emirlerin arkasından sürüklenen ve falcılara, büyücülere, üfürükçülere hayatlarını emniyet eden insanlardan oluşan bir kitleye medeni bir millet nazarıyla bakılabir mi?”
“Efendiler ve ey millet; biliniz ki Türkiye Cumhuriyeti, şeyhler, dervişler ve mensuplar memleketi olamaz. En doğru, en hakiki tarikat, medeniyet tarikatıdır. Biz medeniyetin ilim ve fenninden kuvvet alıyoruz ve ona göre yürüyoruz Başka bir şey tanımıyoruz “
Atatürkçü Düşünce Derneği Edirne Şubesi Yönetim Kurulu olarak, Türk Ulusu’nun akıl ve bilim dışı dinci bağnazlıktan kurtulup laik bilgi toplumu olmasını amaçlayan; tekke, zaviye ve türbeleri kapatan, bütün tarikatları ve şeyhlik, müritlik gibi ünvanların kullanılmasını yasaklayan 677 sayılı Devrim Yasası’nın kabulünün 100. yıl dönümü kutlu olsun.

İçişleri Bakanlığı ekipleri aralarında Edirne’nin de olduğu 18 il merkezli “Nitelikli Dolandırıcılık, Yasa Dışı Bahis ve Çevrim İçi Çocuk Müstehcenliği ve Tacizi” suçlarına yönelik operasyonlar yaptı.
İçişleri Bakanı Ali Yerlikaya siber suçlarla mücadele kapsamında son 5 gündür süren operasyonlarda 346 şüpheliyi yakaladıklarını açıkladı.
Bakan Yerlikaya açıklamasında şunlara yer verdi:
Bu kişiler aracılığıyla işlenebilecek dolandırıcılık, yasa dışı bahis ve çocuk müstehcenliği gibi siber suçlardan vatandaşlarımızın maddi ve manevi zarar görmesini engelledik.
18 il merkezli “Nitelikli Dolandırıcılık, Yasa Dışı Bahis ve Çevrim İçi Çocuk Müstehcenliği ve Tacizi” suçlarına yönelik 5 gündür düzenlenen operasyonlarımızda;
162 şüpheli şahıs TUTUKLANDI.
80’i hakkında adli kontrol hükümleri uygulandı. Diğerlerinin işlemleri devam ediyor.
Şüphelilerin;
Sosyal medya platformları ve oltalama (phishing) siteleri üzerinden “yatırım danışmanlığı, ürün satışı,” temalarını kullanarak vatandaşlarımızı dolandırdıkları,
Yasa dışı bahis ve kumar oynattıkları,
Yasa dışı bahis sitelerinde para nakline aracılık ettikleri, reklamını yaptıkları ve
Müstehcen çocuk görüntüsü barındırdıkları tespit edildi.
EGM Siber Suçlarla Mücadele Daire Başkanlığımız ve MASAK koordinesinde; İl Emniyet Müdürlükleri Siber Suçlarla Mücadele Şube Müdürlüklerince yapılan çalışmalar sonucu; Adana, Aksaray, Ankara, Bursa, Denizli, Edirne, Gaziantep, Isparta, İstanbul, Konya, Kütahya, Malatya, Manisa, Mersin, Osmaniye, Sakarya, Uşak ve Yalova’da gerçekleştirilen operasyonlarda yakalanan şüphelilerin Savcılıklarımızca haklarında soruşturma başlatıldı.
Operasyonlar sonucu; yaklaşık 35 milyon TL değerinde 10 adet araç, 3 adet tarla, 1 adet ev ve 1 adet dükkân ile çok sayıda dijital materyale el konuldu.
Bu suç şebekeleriyle mücadelemizi aralıksız sürdürüyoruz. Lütfen daha dikkatli olalım. Şüphelendiğiniz bir durumda hemen 112 Acil Çağrı Merkezimizi arayın. Biz Gereğini Yapalım.