Olgay GÜLER

Türkiye’nin önde gelen faktöring şirketlerinden Tam Finans, 49’uncu şubesini Edirne’de açarak, kentteki KOBİ’lere hizmet vermeye başladı.

Türkiye faktoring sektöründe banka dışı finans kuruluşları arasında ilk ve tek Ar-Ge merkezine sahip olan Tam Finans, ülke genelindeki büyüme stratejisine kapsamında, Edirne şubesini açtı. İstasyon Mahallesi’nde, Edirne Adliyesi karşısında bulunan Özen Plaza’da gerçekleştirilen açılışa Tam Finans CEO’su Hakan Karamanlı, Satış ve Pazarlamadan Sorumlu Genel Müdür Yardımcısı Hayati Çelikcan ile şirket yöneticileri, Edirne Şube Müdürü Cüneyt Temizer ve davetliler katıldı.

“KOBİ’LERİN ZOR GÜNLERİNDE DE YANINDAYIZ”

Açılışta konuşan Tam Finans CEO’su Karamanlı, şirketin KOBİ ve mikro işletmelere odaklanan yapısına dikkat çekerek, 2025 yılı içerisinde yaklaşık 65 bin KOBİ’ye 2,5 milyar dolara yakın finansman sağladıklarını ifade etti. Karamanlı, Tam Finans’ın en önemli farkının hızlı finansman sağlama kabiliyeti olduğunu vurgulayarak, “KOBİ’lerimizin finansman ihtiyacı çoğu zaman aniden doğabiliyor. Biz, kendi geliştirdiğimiz teknolojilerle saniyeler içinde yanıt veriyor, dakikalar içinde finansmanı sağlıyoruz. Sadece iyi günlerinde değil, pandemide ve deprem döneminde olduğu gibi zor zamanlarında da esnafımızın yanında olduk ve olmaya devam edeceğiz” dedi.

Tam Finans’ın banka dışı finans sektöründe ilk AR-GE merkezine sahip şirket olduğunu belirten Karamanlı, dijital altyapıları sayesinde yeni kurulmuş, bankalardan kredi alamayan ya da geçmişte ödeme gecikmeleri yaşamış firmaların da finansmana erişebildiğini söyledi. Geçtiğimiz yıl Türkiye’de kurulan yaklaşık 100 bin şirketin 10 bininin ilk finansmanını Tam Finans’ın sağladığını hatırlatan Karamanlı, bu yaklaşımları sayesinde Dünya Bankası’nın kuruluşu IFC tarafından Avrupa’nın en iyi KOBİ finansman şirketi seçildiklerini dile getirdi.

Açılışta konuşan Şube Müdürü Cüneyt Temizer de, Edirne gibi tarihi ve ticari potansiyeli yüksek bir şehirde KOBİ’lere destek verecek olmaktan mutluluk duyduklarını belirtti.

Olgay GÜLER

Yastık altı yatırımda en güvenli emtia olarak görülen altın, 2025 bitimine sayılı günler kala rekor kırmaya devam ediyor.

Türkiye genelinde ons altın, cuma günkü kapanışa göre yüzde 1,8 oranında artarak 4 bin 420 dolarla rekor kırarken, yılbaşından bu yana artış oranı yüzde 68’i aştı. Ons altında 1979 yılı sonrasındaki 46 yılın en sert yıllık yükselişi yaşandı. Gram altın 6 bin 100 TL’ye yaklaşırken, çeyrek altın ise 10 bin TL seviyesini aştı. Cumhuriyet altını ise 40 bin liraya yaklaştı.

‘ALTIN KAZANDIRMAYA DEVAM EDİYOR’

Edirne Kuyumcular Derneği Başkanı İsmail Kalkan, altının kazandırmaya devam ettiğini belirterek, “Altın kazandırmaya devam ediyor. Çok zor şartlarda yerin 800 metre altında, bir kamyon topraktan 10 gram çıkarılan altın değerini koruyor. Korumaya da devam edecek gibi gözüküyor. Dünya ülkelerindeki karışıklık ülkelerin de altına yatırım yapması fiyatları yükseltmede önemli rol oynuyor. Bir yatırım tavsiyesi olmamakla beraber ben 2026 yılında da altının değerinin yukarılara çıkacağını düşünüyorum. Ancak bunlar altın piyasası hakkında tahminler olup yatırım tavsiyesi değildir” dedi.

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), Bulgaristan’ın Euro’ya geçiş süreci kapsamında Bulgar Levası’nın alım-satımını yapılan dövizler listesinden çıkarılmasına karar verdi. Düzenleme, 2 Ocak 2026 itibarıyla yürürlüğe girecek.

Hürriyet big.para’da yer alan habere göre, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), alım-satımı yapılan dövizler listesinde değişikliğe gitti. Buna göre Bulgar Levası, 2 Ocak 2026 tarihinden itibaren TCMB nezdinde işlem gören dövizler arasından çıkarıldı. Karar, Resmi Gazete’nin 20 Aralık tarihli sayısında yayımlanarak yürürlüğe girdi.

EUROYA GEÇİŞ KARARI BELİRLEYİCİ OLDU

Düzenlemenin, Bulgaristan’ın 2026 yılından itibaren Euro para birimini kullanmaya başlayacak olması nedeniyle alındığı bildirildi. Bu kapsamda Bulgar Levası’nın, TCMB’nin alım-satımını gerçekleştirdiği dövizler listesinden çıkarılması kararlaştırıldı.

MEVZUATTA DEĞİŞİKLİK YAPILDI

Resmi Gazete’de yayımlanan düzenleme; Türk Parası Kıymetini Koruma Hakkında 32 Sayılı Karar ile Hazine ve Maliye Bakanlığı’nın 2008-32/34 sayılı tebliğine ilişkin TCMB genelgesinde yapılan değişikliği kapsıyor. Söz konusu değişiklikle birlikte Bulgar Levası’na ilişkin işlemlerin hukuki altyapısı da güncellendi

DÖVİZ İŞLEMLERİNDE YENİ DÖNEM

Alınan kararla birlikte TCMB nezdinde Bulgar Levası üzerinden gerçekleştirilen alım-satım işlemleri, 2026 yılı başından itibaren sona erecek. Bulgaristan’ın Euro’ya geçişiyle birlikte, bu ülkeye ilişkin döviz işlemlerinin Euro üzerinden yürütülmesi öngörülüyor.

Olgay GÜLER

Edirne Kahveciler ve Gazinocular Esnaf Odası Başkanı Hakan Gönay, dar gelirli vatandaşların sosyalleşerek zaman geçirdiği kahvehanelerde esnafın, artan enerji giderleri ve vatandaşın alım gücünün düşmesiyle, kış ayı geldiğine sevinemez hale geldiğini söyledi.

Ülke genelinde yeni yılla birlikte asgari ücretin belirlenmesinin ardından tüm gider kalemlerinde zam bekleniyor. 2025 yılında başta enerji maliyetleri olmak üzere artan giderler karşısında zorlanan kahveci esnafıysa, artık yaz ayının gelmesini iple çekiyor. Kış aylarında artan doğalgaz ve elektrik giderlerinin yanı sıra, vatandaşın düşen alım gücü karşısında zorluk çeken esnaf, tarifede artış yapılmasına rağmen çayı halen eski fiyattan satıyor. Edirne Kahveciler ve Gazinocular Esnaf Odası Başkanı Hakan Gönay, esnafın her kış daha fazla gelir kaybı yaşamaya başladığını söyledi. 

‘ARTIK YAZ AYINI İPLE ÇEKİYORUZ’

Esnafın gelirinin artmamasına rağmen enerji giderlerinin her geçen gün arttığını söyleyen Gönay, “Biz önceden kış gelsin de iş yapalım diye bakıyorduk. Şimdi kış gelmesin, yaz gelsin de iş yapalım diye bakıyoruz. Çünkü maliyetlerimiz daha düşük. Doğalgazı, elektrik sarfiyatı daha fazla, yani enerji giderleri daha fazla oluyor. Böyle olduğu için de gelir kaybı yaşamaya başlıyoruz. Çünkü bu bir de yılbaşı dolayısıyla da yeniden değerlendirme oranları falan açıklandı. Yüzde 25 gibi dendi. Zaten onlar otomatiğe bağlı. O parayı bizim cebimizden alıyorlar. Biz de artışlarımızı ona göre ayarlamaya çalışıyoruz ama bizim müşterimiz sabit. Emekliye yüzde 12 zam görünüyor. Yüzde 12 olan bir artışla yüzde 30 giderleri nasıl karşılayacağız biz? Biz de hem kendimizi koruyacağız, hem müşterimizi koruyacağız, aradaki o çıtayı iyi ayarlamamız lazım. Onun için fiyat geçişleri orantılı olması lazım” dedi.

‘ESNAF MÜŞTERİ KAYBINDAN KORKUYOR’

Çay fiyatlarında 3 ay önce artış vermelerine rağmen, esnafın halen eski fiyattan sattığına dikkat çeken Gönay, “Biz çayı 15 TL yaptık 3 ay önce ama esnaf bunu uygulayamadı. Şu anda 10 liraya satıyorlar. Müşteri kaybından korkuyor esnaf. Çünkü zaten kendini dengede tutmaya çalışıyor. O fiyat artışlarını yaparsa müşteri kaybından korkuyor. Bunun yanında kira gelirleri artıyor. Şimdi merkezi yerlerdeki kiralar esnaf için yüksek. Yani bizim meslek grubu yüksek. Yüzde 40 oranında kira fiyat artışı açıklandı. Mal sahipleri bu fiyatı arttırabilir ama esnaf bu giderleri nasıl karşılayacak? Esnaf onun için yılbaşı geldiğinde sevinemiyor. Kış geldiğinde de sevinemiyor çünkü orantıyı kuramıyor esnaf. Biz de onun fiyat geçişlerini ona göre ayarlamaya çalışıyoruz. Esnaftan gelen talebe göre genelde çay fiyatlarını ayarlıyoruz. Şu andaki fiyat artışı gibi bir düşüncemiz maalesef yok çünkü mevcut tarife bile uygulanamıyor. Ancak yılın ilk yarısında Haziran gibi belki bir fiyat, o da gidişata göre uygulama olabilir ama şu anda bir fiyat artışı gibi bir uygulama yok” diye konuştu.

Edirne 2024 Gayrisafi Yurt İçi Hasılası 175 milyar732 milyon 35 bin TL ile 81 il sıralamasında 44. sırada olurken, kişi başına GSYH 2024 yılında 417 bin 266 TL ile 24. sırada yer aldı.

Türkiye İstatistik Kurumu, İl Bazında Gayrisafi Yurt İçi Hasıla,2024istatistiklerinden yararlanarak “Edirne il Bazında Gayri Safi Yurt içi Hasıla” konusunda bir basın bülteni hazırladı. Söz konusu basın bültenine şöyle:

“Edirne 2024 Gayrisafi Yurt İçi Hasılası 175 milyar732 milyon 35 bin TL olmuştur.

İl düzeyinde cari fiyatlarla GSYH hesaplamalarına göre; 2024 yılında İstanbul 13 trilyon 10 milyar 692 milyon TL ve %29,2 pay ile en yüksek GSYH’ye ulaştı. İstanbul’u, 4 trilyon 672 milyar 844 milyon TL ve %10.5 pay ile Ankara, 2 trilyon 562 milyar 757 milyon TL ve %5,7 pay ile İzmir izledi. İl düzeyinde GSYH hesaplarında son üç sırada ise Gümüşhane, 41 milyar 874 milyon TL, Ardahan 35 milyar 502 milyon TL ve Bayburt 28 milyar 137 milyon TL olmuştur.Edirne 175 milyar 732 milyon TL ile 81 il sıralamasında 44. sırada yer almıştır.

Edirne kişi başına GSYH 2024 yılında 417 bin 266 TL ile 24. sırada yer almıştır.

Kişi başına GSYH’de 2024 yılında, İstanbul802 bin 669 TL ile ilk sırada yer aldı. İstanbul’u, 788 bin 873 TL ile Kocaeli ve 788 bin 859 TL ile Ankara izledi. İl düzeyinde kişi başına GSYH hesaplamalarında son üç sırada ise,203 bin 49 TL ile Van, 194 bin 660 TL ile Ağrı ve 188 bin 144 TL ile ise Şanlıurfa yer aldı. Edirne ilinde ise kişi başı GSYH 417 bin 266 TL ile Türkiye genelinde 24. sırada yer aldı.

Edirne %0,0003 ile2024 yılı Türkiye GSYH büyümesine (%3,3) en fazla katkı sağlayan 69. il oldu

Yıllık GSYH’nin, zincirlenmiş hacim endeksiyle bir önceki yıla göre %3,3 artışına en fazla katkı veren il, %0,6 ile İstanbul oldu. İstanbul’u %0,4 ile Ankara ve %0,2 ile Hatay izledi. Yıllık GSYH büyümesine 2024 yılında negatif yönlü katkı veren illerin başında %-0,002 ile Zonguldak, Yalova, Manisa, Çanakkale, Aksaray, Bilecik, Mardin, Adana, Kırşehir ve Erzincanyer aldı. Edirne ili ise %0,0003 ile en çok katkı sağlayan iller arasında 69. sırada yer aldı.

Olgay GÜLER

Edirne Belediye Meclisi Tarım Komisyonu Başkanı İsmail Sancakçavuşu, Türkiye’nin çeltik ambarı Edirne’de kuraklığa rağmen bin bir güçlükle üretilen çeltikte, ithalat yolunun açılmasıyla düşen fiyatlar karşısında üreticinin zor günler yaşadığını söyledi.

Komisyonu Başkanı Sancakçavuşu, hasat dönemi sona eren çeltik üreticisinin yaşadığı sorunlara değindi. Hükümetin uyguladığı ithalat politikalarının piyasaya etkisini eleştiren Sancakçavuşu artan maliyetlere de dikkat çekti. Sancakçavuşu, kuraklıkla mücadele ederek yüksek verim elde eden üreticinin, yanlış tarım politikaları nedeniyle zarar eder hale geldiğini söyledi.

‘VERİMDE YÜZÜ GÜLDÜ, FİYATLAR GERİLEDİ’

Üreticinin bu yıl kuraklığa rağmen ekim yaparak yüksek verim aldığını söyleyen Sancakçavuşu, “Bu yıl adeta bir mucize gerçekleşti; çiftçi susuz tarım yaptı. Kuruyan kaynaklara, su altı rezervlerinin çekilmesine, barajlardaki su seviyelerinin düşmesine, nehirlerde zaman zaman suyun akmamasına rağmen kademeli sulamayla kendi ustalığını ve kabiliyetini ortaya koydu, belki de son beş senenin en yüksek verimini aldı. Bu bizim de beklemediğimiz bir durumdu. Verimler yüzümüzü güldürdü. Ancak zaman içinde çeltik fiyatlarında ciddi gerilemeler yaşandı. Sezonun ilk başında fiyatlar tatmin ediciydi. Örnek vereyim: İri taneli, baldo diye tabir edilen tür 40–45 bin lira bandından satılıyordu. Orta taneli çeltik 27–32 bin lira civarında seyrediyordu. İnce taneler her ne kadar piyasada çok rağbet görmese de yine de üreticiyi tatmin eden 23–26 TL bandındaydı. Eğer fiyatlar bu seviyelerde devam etseydi, çeltik üreticisi bu sene verdiği aşırı eforun ve borçlanmanın karşılığını alacaktı” dedi.

‘İTHALAT ÜRETİCİYİ EZİYOR’

Sancakçavuşu, hükümetin tarım politikalarını eleştirerek yeniden ithalata dönülmesinin piyasa dengesini bozduğunu belirtti. Sancakçavuşu, “Susuz tarım yapmak aynı zamanda ot popülasyonunu artırdığı için daha fazla sulama, daha fazla enerji ihtiyacı doğurdu. Bu da maliyetleri neredeyse bir buçuk katına çıkardı. Fakat tarım politikalarının kötü yönetilmesi nedeniyle yeniden ithalata dönüldü. Birkaç kişiyi zengin etmeye yönelik bu uygulama yüzünden Hindistan’dan 15–17 TL’ye çeltik ithal edilmeye başlandı. Bu ithalat piyasadaki çeltik fiyatlarını iyice düşürdü ve üreticiyi zarar eder hale getirdi. Bugün üretici ‘Malımı ucuza satmaya razıyım’ dediği halde bile karşısına 2-3 ay vadeler çıkıyor. Fabrikacıların da kendince haklı yanları var; bir fabrikayı çevirmek kolay değil. Fakat hükümetin yanlış tarım ve sanayi politikaları nedeniyle sanayici de nakitte zorlanıyor, sıcak para akmıyor. Bu durumda çiftçi ne yapacağını kara kara düşünmeye başladı” diye konuştu.

‘ÜRETİCİ MÜCADELESİNİN KARŞILIĞINI ALAMIYOR’

Piyasadaki fiyatların düştüğünü, üreticinin verdiği mücadelenin karşılığını alamadığını dile getiren Sancakçavuşu, “26 TL olan çeltik 21–22 TL’ye kadar indi. Baldoda 42–43 TL olan fiyatlar 34–35 TL’ye düştü; yani 7–8 TL’lik bir kayıp var. Küçük taneli ürünlerde de durum benzer; daha önce 22–23 TL’ye alınan ince taneli ürünler şu an 17–18 TL bandında. Bir de vade sorunu var. Eskiden çiftçi malını fabrikaya götürür, birkaç gün sonra parasını alırdı. Şimdi ortada para yok; bankalar sıkıştırıyor, faizler yüksek, kurumlar beklemiyor. Her şey kilitlenmiş durumda. Bu politikalarla çiftçinin verdiği mücadelenin karşılığını alamaması sürdürülebilir değil. Çok acil bir şekilde ‘çiftçi kalkınma destek programı’ açıklanması lazım. En azından çiftçi bir yıl sonra ürününü ortalama hangi fiyattan satabileceğini bilmeli. Biz mazotu 40 TL’den almaya başlıyoruz, sezon sonunda 60 TL’yi görüyoruz. Gübreyi 18 TL’den alıyoruz, bir bakıyoruz 26 TL olmuş. Üzerine yüzde 40–50 zam geliyor, 30–35 TL olarak bize yansıyor. Çiftçinin önünü görebilmesi, topraklarını kaybetmemesi için; böyle kurak bir yılda bile çeltik çıkarabilen kaliteli üreticilerin heba olmaması için devletin acilen önlem alması gerekiyor” şeklinde konuştu.

‘İTHALATÇININ ELİNE BIRAKILDIK’

Toprak Mahsulleri Ofisi’nin (TMO) taban fiyatı açıklamayarak, piyasayı serbest bıraktığını da kaydeden Sancakçavuşu, “Burada yine devlet politikası, yani Toprak Mahsulleri Ofisi devreye giriyor. Devlet taban fiyatı ve alım fiyatını sezon başlamadan önce açıklasaydı, bugün fiyatlar bu kadar gerilemezdi. Devlet, fabrikacının ve ithalatçının insafına bırakılmaması için burada bir koruyucu sigorta görevi görmeliydi. Tarım bakanımızdan İpsala’daki programı sırasında çeltik fiyatını açıklamasını bekledim ama açıklamadı. Piyasa tamamen serbest bırakıldı. İthalatçının eline bırakıldık. Şu an Hindistan’dan ürün alıyoruz. Oradaki bir insanın yediği tabak pirinçle bizim tükettiğimiz pirinci karşılaştırmak lazım. Devletin acilen Toprak Mahsulleri Ofisi üzerinden bütün tarım ürünlerinde fiyatlarını bir yıl önceden açıklaması gerekiyor. Çünkü yeni ekim sezonu başlıyor, icar fiyatları yeniden belirlenecek ve çiftçi daha şimdiden gelecek yılın borcunu düşünmeye başladı. Ama ürününü kaça satacağını bilmeden nasıl plan yapacak” ifadelerini kullandı.

Olgay GÜLER

Edirne Ticaret ve Sanayi Odası (ETSO) Başkanı Sezai Irmak, son dönemde Noel alışverişi için şehre gelişlerinde yoğunluk yaşanan Bulgar ve Yunan turistlere karşı bazı esnafların fırsatçılık yaptığı belirterek, uyarılarda bulundu.

ETSO Başkanı Sezai Irmak, komşu ülke Bulgaristan ve Yunanistan’dan gelen turistlere yönelik bazı esnafın fırsatçılık yaptığını söyledi. Fırsatçılığın müşteri ve güven kaybına yol açacağını söyleyip esnafı duyarlı olmaya çağıran Irmak, yetkilileri de gerekli kontrolleri yapmaya davet etti. 

‘FAHİŞ FİYAT UYGULADIKLARINI KENDİM GÖRDÜM’

Kentte, yılın belli dönemlerinde Balkanlardan gelen turist akınında bir azalma olduğunu söyleyen Irmak, “Gurbetçi sezonu, yani haziran, temmuz, ağustos, eylül kısmen, bir de Christmas’ın bir iki gün öncesinden ocak sonlarına kadar. Yazın sebebi gümrüklerdeki yoğun kuyruklar, kış sebebi de Christmas tatili. Akabinde kış şartları, oradaki dağlık yörelerdeki hava şartlarından dolayı. Diğer boyutu da iyi esnaflarımızı tenzih ederek söylüyorum. Bir kısım esnaflarımız fırsatçılık yapıyor. Ben bu ilde 50 yıldan beri ticaret yapıyorum. 50 yıldan beri dönem dönem esnaflarımızın gurbetçileri, transit geçen yolcuları kaçırdığını, bunlara hileli mal sattıklarını, fahiş fiyat uyguladıklarını bizzat müşahede ettim” dedi.

‘HEPİMİZ DUYARLI OLALIM’

Kendini aldatılmış hisseden müşterinin daha çok müşteri kaybına yol açacağına dikkat çeken Irmak, “Bu durum 80’li yıllarda konu olmuştu. Edirne içinde gurbetçilerin kuyruklarının Kırklareli kavşağına uzandığını bilirim. Sonra bu kuyruklar bitti. 1980’lerde çevre yolu yapıldı ama sadece çevre yolu etken değil. Gurbetçi bir sonraki yıl gelişinde buradan peynir almış tenekeyle, içinden ekşimik çıkmış. Zeytinyağı almış ama içinden karışık yağ çıkmış. Bunlar insanları rahatsız etti. Nasıl olsa yabancı bir daha gelmez diye 10 liralık malı, 15 liraya satmış. Mutsuz giden aldatılmış bir müşteri bu aldatıldığını 100 kişiye anlatır, memnun olan müşteri o kadar anlatmaz. Ama aldatılan bunu herkese anlatır ve Edirne uzun süre bunun sıkıntısını çekti. Şimdi buradan dışarıdan gelişi fırsat sayan esnaflarımızı uyarmış olayım. Böyle yapmasınlar. Ticaret Müdürlüğü, Ticaret Bakanlığımızın elemanları, belediyemizin zabıta elemanları bunları denetlemekle mükellef olanlar, lütfen kurallara uyup etiket kontrolü, fiyat kontrolleri yapsınlar. Biz de hepimiz duyarlı olalım. Fahiş fiyat gördüğümüzde gereğini yapalım” diye konuştu.

Hükümetin açıkladığı yeniden değerlendirme oranı yüzde 25,49, TÜİK’in Aralık ayı kira artış oranı ise yüzde 35,91 olarak belirlenirken, Vakıflar Bölge Müdürlüğü’nün 2026 yılı için kiralara yaptığı yüzde 40’lık artış kararı üzerine Türkiye’nin en çok vakıf kiracısına sahip illerinden biri olan Edirne’de başlayan tepkiler Ankara’ya uzandı. Zam kararını Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy’un yanıtlaması istemiyle verdiği soru önergesiyle Türkiye Büyük Millet Meclisi gündemine taşıyan Edirne Milletvekili Ediz  Ün, kararın hiçbir objektif kritere dayanmadığını, esnafı ekonomik olarak çıkmaza sürüklediğini ve kabul edilemez olduğunu ifade etti.

Edirne Milletvekili Ediz Ün, Vakıflar Bölge Müdürlüğü’nün 2026 yılı için kiralara yaptığı yüzde 40’lık zam kararını Türkiye Büyük Millet Meclisi gündemine taşıdı. Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy’un yanıtlaması istemiyle soru önergesi veren Ün, kararın hiçbir objektif kritere dayanmadığını, esnafı ekonomik olarak çıkmaza sürüklediğini ve kabul edilemez olduğunu ifade etti.

Türkiye’nin en çok vakıf kiracısına sahip illerinden biri olan Edirne’de yapılan bu artışın, hem ekonomik gerçeklerle hem de sosyal adalet anlayışıyla bağdaşmadığını belirten Ün, hükümetin açıkladığı yeniden değerleme oranının yüzde 25 civarında, TÜİK’in Aralık ayı kira artış oranının ise yüzde 35,91 olduğuna dikkat çekerek, “Bu koşullarda yüzde 40 zam, esnafın omuzlarına ek bir yükten başka bir şey değildir” dedi.

“Esnaf Her Yıl Belirsizlikle Yaşamak Zorunda Bırakılıyor”

Her yıl değişen ve öngörülemez şekilde uygulanan kira artışları nedeniyle esnafın iş planlaması yapamaz hâle geldiğini vurgulayan Ün, vakıf kiracılarına yönelik bu uygulamaların tarihî çarşı kültürünü ve esnafın sürdürülebilirliğini tehdit ettiğini söyledi. Ün, “Küçük esnafı ayakta tutması gereken kamu kurumları, tam tersine üzerlerindeki baskıyı artırıyor” ifadelerini kullandı.

Milletvekili Ün, soru önergesinde ayrıca farklı kiracılara farklı artış oranları uygulanmasını da gündeme taşıdı. Bazı kiracılara TEFE-TÜFE oranı, diğerlerine ise sabit yüzde 40 artış yapılmasının ayrımcılık niteliğinde olduğunu belirterek, uygulamanın hangi mevzuata dayandığını sordu.

“Vatandaşa Yüzde 35,91 Sınırı Getiren Devlet, Kirayı Yüzde 40 Artırıyor”

TÜİK verilerine göre vatandaşların kendi konut ve iş yerlerini en fazla yüzde 35,91 oranında artırabildiğini hatırlatan Ün, devletin aynı konuda yasaların üzerinde artış yapmasının çelişkili ve adaletsiz olduğunu ifade etti.

“Bu Zam Geri Çekilecek mi?”

Ediz Ün, Bakan Ersoy’a yönelttiği sorularda, başta Edirne olmak üzere tüm vakıf kiracılarının plan yapabilmesi için kira artışlarının tek tip, öngörülebilir ve adil bir sisteme bağlanması gerektiğini belirterek, “Yapılan bu haksız zammı geri çekip makul bir seviyeye indirecek misiniz?” sorusunu da yöneltti.

Milletvekili Ün, esnafın yıllardır yükselen maliyetler ve daralan iş hacmi nedeniyle zor günler geçirdiğini hatırlatarak, “Vakıf kiracılarını ezen bu uygulamayı kabul etmiyoruz. Esnafın hakkını savunmaya devam edeceğiz” dedi.

Olgay GÜLER
UNESCO Dünya Kültür Mirası Listesi’ndeki Selimiye Camisi’ne ev sahipliği yapan tarihi Arasta Çarşısı başta olmak üzere, çok sayıda vakıf eserinin bulunduğu Edirne’de, Vakıflar Bölge Müdürlüğü’nün, 2025 öncesi kiracılarına yüzde 40, 2025 yılında devralan kiracılaraysa TEFE-TÜFE oranında zam yapması, esnafta kafa karışıklığına yol açtı.
Edirne Vakıflar Bölge Müdürlüğü, kentteki kiracılarının 2026 yılı için kira fiyatlarına yüzde 40 zam yaptı. Açıklanan zammın yanı sıra, bazı kiracılara TEFE-TÜFE oran-ında zam yapılacağı belirtildi. İki farklı zam oranının açıklanması, esnafta kafa karışıklığına neden oldu. Bedesten Çarşısı Esnaf Başkanı Hakan Fındıklı, kira fiyatlarında sabit bir artış belirlenerek esnafın mağduriyetinin önüne geçilmesi gerektiğini söyledi.

‘ESNAF HER YIL BU STRESİ YAŞAMASIN’
Fındıklı, iki farklı zam açıklanmasının esnafın kafasını karıştırdığını belirterek, ” Dün ihbarnamelerimizi getirdiler, teslim ettiler. Kiralar bu yıl yüzde 40 ve TEFE-TÜFE oranında arttı. Yeni, 2025 yıl içerisinde devir işlemi olan, el değiştiren iş yerleri TEFE-TÜFE oranında olacak, diğerlerinde yüzde 40 artış olacak. İkisinin arasında bir şey yok. Ama esnafın kafası karıştı. Yani niye birine yüzde 40? Niye birine TEFE-TÜFE? Yani TEFE-TÜFE yüzde 38, diğer artış oranı yüzde 40, arada iki puanlı bir fark ama keşke bunu böyle yapmasalar da, sabit bir şeye bağlansa bu artık. Yani her yıl esnaf bu stresi yaşamasın. Yani ‘Vakıflar ne kadar arttıracak? Yüzde kırk mı olacak? Yüzde 140 mı olacak?’ Bir yere bağlansın bu iş artık. Yani bu stres yaşanmasın” dedi.

‘HER YIL TEFE-TÜFE ORANINDA ARTSIN, KAFA KARIŞIKLIĞI OLMASIN’
Kiraların her yıl TEFE-TÜFE oranında arttırılması yönünde alınacak kararın, esnafı da rahatlatacağını dile getiren Fındıklı, “İnsanlar işlerine yatırım yapamıyorlar. Çünkü bir yıl sonralarının ne olacağını bilmiyor kimse. Yani vakıflar çıkıp geçen yüzde 100 mü yapacak? Yüzde yüz kırk mı yapacak? Geçen yıl da bu durum yaşadık. Her yıl kiralarımızı ‘TEFE-TÜFE’ oranında arttıracağız deseler ve bu uygulansa daha güzel olur. Yani bu birinin keyfine görünür mü yapılıyor? Birinin canı istediğine göre mi yapılıyor? Neye göre değerlendiriliyor bu? Nasıl değerlendiriliyor. Açıklanan oranı esnaf bekliyordu zaten. Esnafın da beklentileri yüzde 30’la 40 arasında bir kira artışı yapılır diye bir düşünce vardı, o gerçekleşti. Fakat sürekli bir kafa karışıklığı oluyor. Bir TEFE-TÜFE diyorsunuz, bir yüzde 40 diyorsunuz. Herkesi aynı oranda arttırın, kimsenin kafası karışmasın. Bilsin bunu insanlar. Yani bu kafa karıştıran zam oldu” diye konuştu.
‘ZAM, KİRA FİYATLARINI ÇOK YUKARIYA GÖTÜRDÜ’
Vakıf kiralarının yüksekliğine de değinen Fındıklı, “Şu anda zaten vakıf kiraları yüksek. Yani zammın yüzde 40 kırk olması rakamları çok yukarıya götürüyor. Yani şu anda Bedesten Çarşısı için konuşacak olursak belki piyasaya göre kiralar düşük evet ama oradaki ticarete, orada dönen hacme göre de çok yüksek. Yani dışarıdan birine sorsanız, ‘ya o da kira mı?’ der? Evet, doğru, ona göre öyle. Ama Bedesten Çarşısı’na Bulgar girmez, Yunanlı girmez. Yani Edirne’nin yerli vatandaşına hizmet eden bir çarşı orası. Yani oradan ne alacaksınız siz? Eskiler diyor ya ‘çakı, çakmak, iğne, tarak’ bunu alacaksınız. Dışarıdan gelen insanlar Edirne’de para bırakıyorlar. Evet bırakıyorlar ama kime bırakıyorlar? Eczaneye bırakıyor, tatlıcıya bırakıyor, köfteciye ciğerciye bırakıyor. Bunun dışında ben başka bir şey aldıklarını görmüyorum. Bir de bizim üç harfli meşhur marketlerimize girip çıkıyorlar. Başka bir yere bir şey bıraktıkları yok. O zaman biz de bu çarşıları değiştirelim, biz de orada işte köfte ciğer satalım, deterjan, tatlı, baklava satalım. Yani bunun önünü açsınlar. Biz de o zaman gelen Bulgar’dan bir pay alalım. Bu şartlarda gelen turistlerin aldıkları ürünler belli. O ürünler bedesten çarşısında yok” şeklinde konuştu.

‘YAPILAN ZAM ÇOK YÜKSEK’
Edirne Esnaf Odaları Birliği (EDESOB) Başkanı Kemal Cingöz de, açıklanan zam oranının çok yüksek olarak değerlendirip, “Bence büyük bir haksızlık yapılmış. Çünkü hükümetin açıklamış olduğu yeniden değerleme oranı yüzde 25’i bulmuyor. Yani vakıf kiralarına yüzde 25 gibi bir zam yapsalardı makul karşılanabilirdi. O zaman devlet memurlarına da yüzde 40 zam yapsın devlet. Bu büyük bir haksızlık. Onun için kabul edilir bir şey değil. Yüksek buluyorum, hem de çok yüksek. Esnaf bu artışı nereye yansıtacak? Ben hep söylüyorum; gelen her zam sonunda en son tüketicinin sırtına biner. Esnaf buradan kar eder mi? Etmez. Esnaf da müşteri kaybına uğrar. Her yeni zam yeni bir müşteri kaybı demektir. Tabii ki esnaf da kiralara göre satacağı ürüne aynı oranlarda olmasa bile belli miktarda zam yapmak zorunda.

Olgay GÜLER
Edirne Esnaf ve Sanatkar Odaları Birliği (EDESOB) Başkanı Kemal Cingöz, hükümet, işveren ve işçi sendikalarından oluşan komisyonun görüşmeye başlayacağı 2026 yılı asgari ücret zammın yüzde 25’i geçmesini beklemediklerini belirterek, bu rakamın geçim için yeterli olmayacağını söyledi.
Ülke genelinde 2026 yılı için geçerli olacak yeni asgari ücret zammı için ilk toplantı tarihi yaklaşıyor. Enflasyon, döviz kuru ve yaşam maliyetlerindeki artışlar, yeni yılda asgari ücrete yapılacak zam oranının ne olacağına dair beklentileri güçlendiriyor. Yeni asgari ücret beklentisine yönelik değerlendirmede bulunan EDESOB Başkanı Kemal Cingöz, artışın yüzde 25’i geçmesini beklemediklerini söyledi.
‘VERİLECEK ZAM YÜZDE 25’İ BİLE BULMAZ’
Asgari ücrette yapılması gereken zammın yüzde 60’tan bile yüksek olması gerektiğini dile getiren Cingöz, “Asgari ücrette olması gereken rakamı bugünkü asgari ücret üzerinden hesaplarsak yüzde 60 bile kesmez. Çünkü yüzde 50 yaparsan 33 bin lira olur. Bugün İstanbul’u bırakın, Edirne’de 1+1 dairelerin kirası kaç 20-25 bin lira bandında geziyor. Ama bence hükümetin vereceği zam yüzde 25’i bile bulmaz. Benim kişisel kanaatim bu yönde, inşallah ben yanılırım” dedi.
‘BU PARAYLA TOPRAK YESEN GEÇİNEMEZSİN’
Yapılması beklenen yüzde 25’lik artışla bile vatandaşın geçinmesinin mümkün olmadığını söyleyen Cingöz, “Açıklanacak rakam 26 bin 500 civarında olacaktır diye düşünüyorum ki bununla insanlar geçinemez. Nasıl geçinsin? Kira fiyatları belli. Hadi diyelim 26 bin 500 lira olarak açıklandı asgari ücret ve siz de kiraya 20 bin lira verdiniz. Okula giden çocuk varsa, her gün çantasına yüz liralık bir şey koyman lazım ki yüz lira da aslında az. Bir aydan hesaplarsak 2 bin 200 lira yapar. Kaldı 4 bin lira. Bu parayla bırakın simidi toprak yesen geçinemezsin” şeklinde konuştu.