Olgay GÜLER
Edirne Belediyesi tarafından, Lozan Antlaşması’yla kazanılan vatan toprağı Karaağaç Mahallesi’ndeki Lozan Anıtı’nda, Lozan’ın 103. yıl dönümü dolayısıyla tören düzenlendi.
Trakya Üniversitesi Karaağaç Yerleşkesi bahçesindeki anıtta gerçekleştirilen İstiklal Marşı’nın okunması ve çelenk sunumuyla başlayan törene Edirne Belediye Başkanı Filiz Gencan, Atatürkçü Düşünce Derneği (ADD) Başkanı Celil Özcan, ADD yönetimi, eski Trakya Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Osman İnci, kamu kurum ve kuruluş, siyasi parti, STK, sendika temsilcileri ve çok sayıda vatandaş katıldı. Törende konuşan Belediye Başkanı Gencan, Lozan Barış Antlaşması’nın Türk milletinin bağımsızlığının ve egemenliğinin uluslararası alanda tescili olduğunu söyledi.
‘LOZAN BİR MİLLETİN YENİDEN AYAĞA KALKMASIDIR’
Gencan, Lozan Barış Antlaşması’nın yalnızca bir diplomatik başarı değil, Türk milletinin bağımsızlığını ve egemenliğini tüm dünyaya kabul ettirdiği tarihi bir dönüm noktası olduğunu belirtti. Başkan Gencan, “Bir milletin kaderi, bazen cephede verilen mücadeleyle, bazen de diplomasi masasında gösterilen kararlılıkla değişir. Lozan, Türk milletinin her ikisini de başardığının belgesidir. Gazi Mustafa Kemal Atatürk’ün önderliğinde verilen Millî Mücadele ile vatanımız kurtarıldı. Lozan’da ise bu büyük zafer, bağımsız bir devletin iradesi olarak bütün dünyaya kabul ettirildi. Lozan; yok sayılmak istenen bir milletin yeniden ayağa kalkmasıdır. Kendi geleceğine kendisinin karar vermesidir. Egemenliğinden, bağımsızlığından ve onurundan vazgeçmeyeceğini bütün dünyaya ilan etmesidir” ifadelerini kullandı.
‘KARAAĞAÇ’TA LOZAN İMZASI VARDIR’
Konuşmasında Edirne’nin Lozan’daki özel yerine de dikkat çeken Başkan Gencan, “Lozan’ın Edirne için anlamı ise çok daha derindir. Çünkü Edirne, Lozan’ı yalnızca tarih kitaplarından okumaz. Edirne, Lozan’ı toprağında taşır. Karaağaç’ın yeniden vatan toprağı oluşunda, sınırlarımızda ve karşımızda yükselen bu anıtta Lozan’ın imzası vardır. Lozan, Edirne’de Karaağaç’tır, vatan sınırıdır, bağımsızlıktır, cumhuriyettir” sözleriyle Karaağaç’ın tarihi önemine vurgu yaptı.
‘LOZAN’A SAHİP ÇIKMAK, BAĞIMSIZLIK İDEALİNE SAHİP ÇIKMAKTIR’
Cumhuriyet değerlerine bağlılığının da altını çizen Başkan Gencan, “Bu yüzden Lozan’a sahip çıkmak, yalnızca geçmişi anmak değildir. Cumhuriyetimize, millet egemenliğine, hukuka ve tam bağımsızlık idealine sahip çıkmaktır.” dedi. Konuşmasının sonunda ise, “Bizim yönümüz; Gazi Mustafa Kemal Atatürk’ün gösterdiği çağdaşlık hedefidir. Milletin iradesidir. Tam bağımsızlıktır. Cumhuriyet’tir.” ifadelerini kullanarak Cumhuriyet’in temel değerlerine bağlılığını vurguladı.
‘BAĞIMSIZLIK BAYRAMI’
Atatürkçü Düşünce Derneği Edirne Şube Başkanı Celil Özcan da konuşmasında Lozan Barış Antlaşması’nın 28. maddesiyle kapitülasyonların kaldırılmasının Türkiye Cumhuriyeti’nin tam bağımsızlığı açısından tarihi önem taşıdığını belirtti. Lozan’ın askeri zaferin diplomasi masasında kazanılmış en büyük başarılarından biri olduğunu ifade eden Özcan, 24 Temmuz’un bir “Bağımsızlık Bayramı” olarak değerlendirilmesi gerektiğini söyledi.
ADD’DEN ORTAK AÇIKLAMA
ADD Edirne Şube Başkan Yardımcısı Gökay Bilgin de, derneğin 81 ilde yaptığı ortak basın açıklamasını okudu. Bilgin, Lozan Antlaşması’nın; vatanın bağımsızlığını ve bölünmez bütünlüğünü dünyaya kabul ettiren, Türk ulusunun güçlü iradesinin ölümsüz eseri olduğunu söyledi. Bilgin, “Lozan Antlaşması; 1. Dünya Savaşı galipleri İtilaf Devletleri’nin mağlup devletlere dayattıkları, Osmanlı’ya da kabul ve imza ettirdikleri antlaşmaların tek uygulatamayanı ve Anadolu Türklüğünün idam fermanı olan Sevr Barış Antlaşması’nı tarihin çöp sepetine atan, 103 yıldır hükmünü sürdüren ender uluslararası antlaşmalardan biridir. Lozan Antlaşması; 400 yıl Anadolu insanının kanını emen kapitülasyonları ortadan kaldırıp ekonomik bağımsızlık olmadan tam bağımsızlıktan söz edilemeyeceğini mazlum milletlere göstererek tarihin akışını değiştiren ilk antlaşmadır. Lozan Antlaşması aynı zamanda; milletimizin Ulusal Bağımsızlık Savaşı’nda gerçekte kimlerle savaştığını, kimleri yendiğini ve kimlerin işgalci emperyalistlere uşaklık edip perişan olduğunu da dünyaya gösteren antlaşmadır. Laik üniter ulus devletimizin ve vatanımızın bütünlüğünün Batı emperyalizmi tarafından yeniden hedef alındığı bu dönemde, Cumhuriyet’in ilk yıllarında “Lozan Barış Günü” olarak kutlanan 24 Temmuz’un TBMM tarafından tekrar “Lozan Bayramı” ve resmî tatil ilan edilerek Türk milletinin Lozan’ı sonsuza kadar koruma ve savunma kararlılığı bütün dünyaya gösterilmelidir.Atatürkçü Düşünce Derneği olarak; Lozan Antlaşması’nın 103. yılını gururla kutluyor, kurtarıcımız, kurucumuz ve değişmez önderimiz Büyük Atatürk’ü ve Lozan’ın bilge diplomatı İsmet İnönü’yü saygı ve minnetle anıyoruz” diye konuştu.
