Olgay GÜLER

Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Plan ve Bütçe Komisyonu’nda Milli Eğitim Bakanlığı’nın (MEB) 2027 yılı bütçesinin görüşüldüğü saatlerde, Edirne’den bakanlığa seslenen Okul Yemeği Koalisyonu üyeleri, her çocuğun eşit biçimde erişebileceği okul yemeği sistemi talebinde bulundu.

Edirne Okul Yemeği Koalisyonu tarafından, MEB’in 2027 bütçesinde kapsamlı okul yemeği sisteminin hayata geçirilmesine yönelik basın açıklamasında bulunuldu. Koalisyona üye sivil toplum temsilcileri tarafından Edirne Kent Konseyi’nde konuyla ilgili basın açıklaması gerçekleştirildi. Açıklamayı Öğrenci Veli Derneği Edirne Şube Başkanı Kezban Demir okudu.

‘MİLYONLARCA ÇOCUK AÇLIK VE SUSUZLUKLA MÜCADELE EDİYOR’

Ülke genelinde milyonlarca çocuğun okulda açlık ve susuzlukla mücadele ettiğini dile getiren Demir, “Bugün TBMM’de MEB bütçesi görüşülürken, bir öğün ücretsiz okul yemeğine yine bütçe yok diyorlar. Oysa milyonlarca çocuk okulda açlık ve susuzlukla mücadele ediyor. TÜİK verilerine göre 0-17 yaş grubundaki çocukların yüzde 36,8’i yoksulluk veya sosyal dışlanma riski altındadır. Bu tablo, bireysel yoksulluğun ötesinde, eğitimde fırsat eşitliğini ve çocuk haklarını hiçe sayan yapısal bir sorundur. Açlık, öğrenmenin önündeki en sessiz ama en yıkıcı engellerden biridir. Aç karına sınıfa giren bir çocuğun eğitim hakkı kâğıt üzerinde var olsa da fiilen askıya alınmaktadır. Aç bir çocuk, ders dinleyemez; hastalanır, gelişemez, akranlarıyla eşitlenemez. Yoksulluk nedeniyle çocukların yeterli ve dengeli beslenmeden yoksun bırakılması, gelişimleri üzerinde kalıcı sonuçlar doğurabilen bir hak ihlalidir. Ucuz ve karbonhidrat ağırlıklı gıdalara mahkûm edilen çocuklar, ağır kansızlık, bağışıklık düşüklüğü, bodurluk, gelişme geriliği ve öğrenme güçlüğü gibi yıkıcı sonuçlarıyla karşı karşıyadır. Haliyle bu durum çocuğun bedeninde ve ruhunda kalıcı izler bırakan tıbbi bir şiddet biçimi olarak da karşımıza çıkmaktadır. Çocukların eğitime erişimi kadar, nitelikli gıdaya erişimi de devletin temel sorumluluğudur. Unutulmamalıdır ki; tok karnına okula giden ve nitelikli beslenen çocukların derse dikkati ve dolayısıyla akademik başarısı artarken, devamsızlık eğilimi azalır” dedi.

ÜCRETSİZ, NİTELİKLİ YEMEK PROGRAMI TALEBİ

Açlığın, hiçbir çocuğun kendi seçimi olmadığını belirten Demir, “Eğitim, nasıl temel bir haksa, o eğitime eşit koşullarda erişebilmek için gereken nitelikli beslenme de bir haktır. Tok karnına okula gitmek; okulda ücretsiz ve güvenli içme suyuna, temizliğe, sabuna ve sağlıklı bir öğüne erişmek asla bir lütuf değil; insan onuruna yaraşır bir yaşam sürdürebilmenin zorunlu bir koşuludur. Bu nedenle okul yemeği hakkının kapsamı, hiçbir çocuğu geride bırakmayacak şekilde evrensel olmalı, her çocuğun eşit biçimde erişebileceği, vazgeçilmez bir hak olan kamusal okul yemeği sistemi kurulmalıdır. Ayrıca bir öğün okul yemeği ve içilebilir temiz su hakkı asla piyasa koşullarına, bağışlara ya da velilerin ekonomik durumuna bırakılamaz. Türkiye’de derinleşen yoksulluk ve artan eşitsizlikler karşısında, çocukların eğitim hakkının ayrılmaz bir bileşeni olan okul yemeği; hayırseverliğin değil kamusal sorumluluğun bir gereğidir. Bu nedenle, merkezi bütçenin çocukların üstün yararı doğrultusunda acilen yeniden düzenlenmesini ve tüm okullarda ücretsiz, nitelikli bir yemek programının hayata geçirilmesini talep ediyoruz” diye konuştu.

‘KAMUSAL POLİTİKA HALİNE GETİRİLMELİ’

Demir, bir öğün ücretsiz yemeğin, çocuklar açısından önemine de vurgu yaparak, “Bir öğün ücretsiz ve sağlıklı okul yemeği, yalnızca bir beslenme desteği değil; çocuğa verilen “senin varlığın değerli, sen bu toplumun eşit bir bireyisin” mesajıdır. Bu haktan eşit biçimde yararlanan bir çocuk, okulda kendini akranlarıyla eşit hissedecektir. Sadece fiziksel sağlığı değil; sosyal adalet, öz güven ve aidiyet duygusu da bu sayede onarılacak ve güçlenecektir. Her çocuğun her gün ücretsiz, sağlıklı ve güvenli okul yemeğine ve temiz suya erişimi, dönemsel bir sosyal yardım mekanizması olmaktan çıkarılmalı; kalıcı ve kesintisiz kamusal bir politika haline getirilmelidir” şeklinde konuştu.

Olgay GÜLER

TMMOB Makine Mühendisleri Odası Edirne Temsilciliği tarafından, 1-2 Ekim 2027’de 6’ncısı gerçekleştirilecek ‘Trakya’da Sanayileşme ve Çevre Sempozyumu’ öncesi, bölgenin taşına, toprağına, suyuna ve havasına sahip çıkmak için mücadele eden sempozyum yürütme kurulu, 28 Kasım’da ‘Acele Kamulaştırma Kıskacında Trakya’ isimli panelle bölgenin nabzını tutacak.

Kentte, 30 yıl önce planlı büyüme hedefiyle yola çıkan TMMOB Makine Mühendisleri Odası’nın ilkini gerçekleştirdiği ‘Trakya’da Sanayileşme ve Çevre Sempozyumu’, hayal kırıklığıyla sonuçlanan çevre planları ve düzensiz sanayileşmeyle birlikte günümüze kadar 5 kez gerçekleştirildi. Bölgenin taşına, doğasına, toprağına, suyuna ve havasına sahip çıkmak için yola çıkan sempozyumun yürütme kurulu, 6’ncısını 1-2 Ekim 2027’de düzenlemeye karar verdi. Sempozyuma gerçekleşene kadar bölgenin nabzını tutarak bilinci taze tutmak isteyen yürütme kurulu, Eylül 2026’da yayımlanan Cumhurbaşkanı Kararı ile Trakya’da başlatılan geniş kapsamlı petrol ve doğal gaz arama projelerine karşı gelişen çevresel, tarımsal ve hukuki tartışmaları odağına aldı. Yürütme kurulu bu kapsamda 28 Kasım’da Edirne Barosu Konferans Salonu’nda ‘Acele Kamulaştırma Kıskacında Trakya’ isimli panel yapma kararı aldı.

‘SEMPOZYUMA KADAR BEKLEMEYECEĞİZ’

Konuyla ilgili TMMOB Makine Mühendisleri Odası’nda düzenlenen basın toplantısında sempozyumun yürütme kurulu adına Dinçer Mete açıklamalarda bulundu. Mete, bölgede 2027’de yapılacak sempozyumun kapsamına değinerek, “Yer altı ve yer üstü sularımız, denizlerimiz başta olmak üzere suyumuzu, sanayiyi, tarımsal alanların tahribini, kentlerimizi, nüfus artışı ve göçünü, Trakya ekosistemi üzerine yüklediğimiz tüm kirlilikleri ele almanın yanı sıra, madencilik ve enerji alanındaki gelişmeleri de tartışacağız. Ama acele kamulaştırma kararının Trakya üzerine etkileri için sempozyum tarihine kadar beklemeyeceğiz. Bu konu sempozyum oturumlarında da ele alınacaktır. Fakat Sempozyum Düzenleme ve Yürütme Kurullarımız “Sempozyuma Doğru” başlığı altında bu konudaki gelişmeleri tartışmak üzere bir Panel düzenleme kararı almıştır. 28 Kasım 2026 Cumartesi günü Edirne Barosu Hizmet Binası Konferans Salonu’nda “Acele Kamulaştırma Kıskacında Trakya” başlığı altında bu konu masaya yatırılacaktır” dedi.

KATILIMCILARI AÇIKLADI

Panele çok önemli isimlerin katılacağını dile getiren Mete, “Panel’i, aynı zamanda Sempozyum Yürütme Kurulu Üyesi olan Prof. Dr. Doğanay Tolunay yönetecektir. Panel’e; tüm sempozyumlarda bizimle birlikte olan ve son derece değerli katkılar sunan Prof. Dr. Doğan Kantarcı, enerji alanında ülkemiz uzmanları arasında tartışılmaz bir yeri olan Prof. Dr. Necdet Pamir, Halk Sağlığı Uzmanı Prof. Dr. Faruk Yorulmaz, Ziraat Mühendisleri Odası 48. Dönem Şube Başkanı Cemal Polat, 18. Dönem Tekirdağ Milletvekili-Siyasetçi ve Avukat Güneş Gürseler panelist olarak katılacaklardır” diye konuştu.

‘TARIM TOPRAKLARININ YÜZDE 20’SİNİ YİTİRDİK’

İlk gerçekleştirilen sempozyumun üzerinden geçen 30 yıllık süreçte bölgenin uğradığı tahribata dikkat çeken Mete, “Geçen 30 yıllık süre içinde resmi rakamlarla dahi tarım topraklarımızın % 20’sini yitirdik. 1995 yılında 643 olan Trakya’daki sanayi tesisi sayısı, 2023’te 4000’i geçmişti. Ergene evsel ve sanayi atıkları ile tehlikeli bir kanalizasyona dönüştü. Marmara’nın bir sanayi foseptiği olarak kullanılması çözüm olarak ileri sürülüyor. Yer altı sularımız yok oldu; suyun boşalttığı alanlarda obruklar oluşuyor. Özellikle Çorlu – Ergene ve çevresinde hava kokuyor, solunamıyor. Ülkenin en hızlı büyüyen büyükşehirlerinden birine sahip olduk. Yaşananların olumsuz tablosu budur” şeklinde konuştu.

‘BİRLEŞİRSEK ENGELLEYEBİLİRİZ’

Aynı süreçte, bölgeye sahip çıkma bilincinin de geliştiğini vurgulayan Mete, “Trakya’yı kurtaralım, forumlarıyla başlayan süreçte, yüzlerce panel, toplantı, protesto gösterisi yapıldı. Onlarca gönüllü kuruluş, platform kuruldu ve mücadele etti. Ve sürecin özellikle başlarında, merkezi idareler, yerel yönetimler, ilgili kamu kurumları, üniversiteler, meslek odalar, kent konseyleri bu bilincin oluşmasında önemli rol oynadı. Partisinden bağımsız olarak birçok milletvekili sorunu Türkiye Büyük Millet Meclisine taşıdı. Trakya’nın geleceğine sahip çıkan tüm kesimleri kapsayan bir gönüllüler ağı ve yaygın çevre örgütleri bu süreçte oluştu. Trakya Platformu süreç içinde şekillendi ve onlarca çevre örgütü taleplerini ve itirazlarını yükseltti. Ayrıca belirtmek gerekir ki; gönüllü kuruluşlar ve hukukçularımız, bu dönemde hem planlara hem planlarla çelişen uygulamalara karşı birçok dava açtılar ve birçok olumsuz gelişmeyi engellediler. 30 yıla yayılan sempozyumlar sürecinde biz bir meslek odası olarak açıkça yaşadık ve deneyimlerimizle şunu öğrendik: Birleşebilirsek eğer, sesimizi çıkarabilirsek ve örgütlenebilirsek sürece müdahil olabilir ve olumsuz gelişmeleri engelleyebilir ya da azaltabiliriz” ifadelerini kullandı.

‘TRAKYA’YI SAVUNMAK GEREK’

Dinçer Mete, Trakya’nın geleceğine sahip çıkmanın önemine de değinerek, “Bildiğimiz şudur: Trakya’nın geleceğine sahip çıkmak gerek. Altı da üstü de çok değerli olan Trakya’yı savunmak gerek. Sanayileşme ve Çevre Sempozyumu VI’ya ilişkin olarak tüm uzmanlarımızı, tüm bilim insanlarımızı birikimleriyle bu sempozyuma bildiri sunmaya, görüşlerini bilgi havuzumuza katmaya; başta gönüllü kuruluşlar olmak üzere, meslek odalarımızı, üniversitelerimizi, yerel yönetimlerimizi, merkezi idarelerimizi sempozyuma destek olmaya çağırıyoruz” dedi.

Meteoroloji Genel Müdürlüğü İstanbul Bölge Tahmin ve Erken Uyarı Merkezi, bugün Saros Körfezi’nin de yer aldığı Kuzey Ege, Batı Karadeniz ve Marmara’da güney ve güneybatı yönlerden şiddetli fırtına konusunda uyarıda bulundu.

Edirne Valiliği’nce de paylaşılan “Denizlerimizde (Batı Karadeniz, Marmara ve Kuzey Ege) Fırtına Bekleniyor!” başlıklı uyarıda şunlara yer verildi:

“Batı Karadeniz’in batısında rüzgarın, yarın (13.11.2026) günün ilk saatlerinden itibaren güney ve güneybatı yönlerden 6 ila 8 kuvvetinde, (50-75 km/saat) fırtına şeklinde eseceği tahmin edilmektedir. Fırtınanın Cumartesi günü (14.11.2026) sabah saatlerinden itibaren etkisini kaybetmesi beklenmektedir.

Marmara’da rüzgarın, yarın (13.11.2026) günün ilk saatlerinden itibaren güney ve güneybatı yönlerden 6 ila 8 kuvvetinde (50-75 km/saat) fırtına şeklinde eseceği tahmin edilmektedir. Fırtınanın Cumartesi günü (14.11.2026) sabah saatlerinden itibaren etkisini kaybetmesi beklenmektedir.

Kuzey Ege’de rüzgarın, yarın (13.11.2026) günün ilk saatlerinden itibaren güney ve güneybatı yönlerden 6 ila 8 kuvvetinde (50-75 km/saat) fırtına şeklinde eseceği tahmin edilmektedir. Fırtınanın Cumartesi (14.11.2026) sabah saatlerinden itibaren etkisini kaybetmesi beklenmektedir.”

Tabela seçimine, tabelanın nereden ve hangi saatlerde okunması gerektiğini belirleyerek başlamak işe yarar. Kaldırımdan görülen bir mağaza tabelasında işletme adının okunması yeterli olabilir. Bir fabrika girişinde ise sürücünün doğru kapıyı bulması ve ziyaretçinin nereye başvuracağını anlaması için ayrı levhalar gerekebilir.

Çorlu’da yeni bir işletme açan veya mevcut cephesini yenileyenler, çorlu tabela hizmeti kapsamında ücretsiz yerinde keşif ve ölçü alımı talep edebilir. Reklavista bünyesinde faaliyet gösteren marka, keşiften sonra 3D tasarım ve fiyat teklifi sunar. İşletme sahibi böylece üretim onayı vermeden önce yazının boyutunu, cephedeki yerini ve uygulamanın kapsamını birlikte değerlendirebilir.

İşletme için hangi tabela türü uygun?

Seçim, işletme adını göstermek, akşam saatlerinde görünürlüğü sağlamak veya ziyaretçileri yönlendirmek gibi ihtiyaçlara göre yapılabilir. Örneğin akşam açık bir kafe, cephe tabelasını hem kaldırımdan hem de karşı kaldırımdan okunacak şekilde değerlendirebilir. Aynı binada birden fazla işletme varsa girişe yakın bir yönlendirme levhası da gerekebilir.

Kutu harf ile LED aydınlatma aynı tasarımda değerlendirilebilir. Yazı gündüz gölgede kalıyorsa önce harflerin cephe rengiyle oluşturduğu kontrasta bakılabilir. İşletme akşam da açıksa tasarım onayından önce aydınlatmanın hangi yazı veya yüzeyde kullanılacağı netleştirilebilir.

Keşiften montaja süreç nasıl ilerler?

Yerinde keşifte tabela için ayrılan alan ölçülür. Keşif sonrasında sunulan 3D tasarım, tabelanın kapı ve vitrinle ilişkisini değerlendirmeyi kolaylaştırır. Cephe giydirme de düşünülüyorsa fiyat teklifinde tabela, kaplanacak alan ve montaj kapsamı birlikte gözden geçirilebilir.

Marka, tabelaları Çorlu’nun Şeyhsinan Mahallesi’ndeki atölyesinde üretir ve montajı kendi ekibiyle yapar. Tekirdağ’ın çevre ilçelerine ve bölgedeki organize sanayi bölgelerine de hizmet verir. Çoğu tabelada üretim ve montaj, tasarım onayından sonra 3 ila 7 iş gününde tamamlanır. Komple cephe projelerinde süre işin kapsamına göre belirlenir.

Montajı mağaza açılışına veya tesisin çalışma programına yetiştirmek isteyen işletmeler, hedef tarihi keşif sırasında paylaşabilir. Montaj alanının hangi saatlerde kullanılabileceği ve girişin açık tutulup tutulmayacağı da planı etkiler. Belediye izin başvurusu gereken işlerde marka, başvuruda kullanılmak üzere ölçülü çizim ve görsel hazırlar.

Fabrika girişinde tabela ve yönlendirme nasıl planlanır?

Fabrika tabelasının konumu, sürücünün hangi noktada giriş kararı vereceğine göre belirlenebilir. Örneğin sevkiyat ve ziyaretçi girişleri ayrıysa, tesis adını gösteren bina veya totem tabelasına kapılardaki yönlendirme levhaları eşlik edebilir. Böyle bir yerleşimde tesis adı uzaktan, kapının işlevi ise yaklaşırken okunabilmelidir.

Tesis içindeki yönlendirme için ziyaretçi, personel ve sevkiyat güzergâhları ayrı ayrı gözden geçirilebilir. Bir araç yol ayrımına gelmeden önce levhayı okuyabiliyorsa yönlendirme işlevini yerine getirir. İş güvenliği levhalarının yerleri de ilgili uyarının görülmesi gereken çalışma alanları ve geçiş noktaları üzerinden belirlenebilir.

Dış cephe uygulamasında hangi ayrıntılar sorulmalı?

Dış cephe tabelasında malzeme, aydınlatma ve servis erişimi teklif aşamasında birlikte değerlendirilebilir. Marka, dış cephe uygulamalarında 304 kalite paslanmaz çelik ve IP67 trafo kullanır. LED modülleri ve trafolar garantilidir. Montaj sonrası bakım ve teknik servis de hizmet kapsamındadır.

Bir tabelanın elektrik bağlantısına sonradan erişmek gerekiyorsa, bağlantı noktasının yeri tasarım onayından önce konuşulabilir. Keşif öncesinde cephe fotoğrafını, tabelada yer alacak metni, görünmesi istenen yönleri ve hedef montaj tarihini hazırlamak, ilk tasarımın işletmenin ihtiyacına uygun değerlendirilmesini kolaylaştırır.

Eğitim-İş, hazırladıkları “Öğrencinin Yemeği Kamunun Sorumluluğu” raporunun merkezi yönetim bütçesinin yalnızca yüzde 1,36’sı ile bir yıl boyunca okul öncesi ve zorunlu eğitimdeki 15,2 milyon öğrencinin tamamına her okul günü bir öğün ücretsiz yemek verilebileceğini ortaya koyduğunu belirterek, tüm yurttaşları hiçbir çocuğun okul gününü aç ve susuz geçirmediği bir Türkiye için ortak mücadeleye çağırdı.

Eğitim-İş Edirne Şube Başkanı Nedim Zobar tarafından paylaşılan sendikanın “ Öğrencinin Tabağı Kamunun Sorumluluğu” başlıklı açıklamasında,  “Kamu kaynaklarının piyasaya aktarıldığı, anayasal hakların ve sosyal politikaların askıya alındığı günümüz koşullarında okullarımız; derinleşen eşitsizliklerin ve çocuk yoksulluğunun en görünür hale geldiği mekânlara dönüşmüş durumdadır. Bir çocuğun okulda geçirdiği saatler boyunca karnının doyması, kamusal güvence altında olması gerekirken, fahiş kantin fiyatlarına ve ailenin imkânlarına terk edilmiştir” denilerek şunlara yer verildi:

‘OKUL YEMEĞİ KAMUSAL YÜKÜMLÜLÜK’

“Türkiye’de 15 yaşındaki her beş öğrenciden biri parasızlık nedeniyle haftada en az bir öğün atlıyor; Türkiye bu oranla OECD ülkeleri arasında ilk sırada. Avrupa İstatistik Ofisi 2025 verilerine göre ise 18 yaş altındaki çocukların% 37,6’sı yoksulluk ya da sosyal dışlanma riski altında. Bu, oranla da Türkiye Avrupa ülkeleri arasında ilk sıraya yerleşiyor.

TÜİK 2022 verilerine göre her gün et, tavuk ya da balık tüketebilen çocukların oranı yalnızca %12,7.

Okul yemeği bir lütuf, hayırseverlik projesi veya bütçe olanaklarına göre esnetilecek bir sosyal yardım kalemi değildir. Okul yemeği, anayasal güvence altındaki eğitim hakkının ayrılmaz bir parçası, ertelenemeyecek kamusal yükümlülüktür. Bu nedenle zorunlu eğitim sürecindeki çocuklarımızın öğrenebileceği, sağlıklı kalabileceği ve onuru zedelenmeden akranlarıyla birlikte yaşayabileceği asgari koşulları sağlamak devletin anayasal yükümlülüğüdür.

Sistematik derlemeler, deneysel araştırmalar ve ülke deneyimlerinden derlenen bulgular, iyi tasarlanmış okul yemeğinin çocukların büyümesini, beslenme kalitesini, öğrenme çıktılarını ve okula bağlılığını desteklediğini, düşük gelirli hanelerin gıda harcamalarını yüzde 10 ile 20 arasında azaltabildiğini gösteriyor.

TÜRKİYE VE OKUL YEMEĞİ KOALİSYONU

Dünyada en az 460 milyon çocuk okul yemeğinden yararlanıyor ve bu programların finansmanının yüzde 99’u ulusal bütçelerden karşılanıyor. Avrupa Birliği’nin 27 üyesinden 26’sında evrensel veya hedefli bir okul yemeği programı var. Türkiye ise bugün ulusal bir okul yemeği programı bulunmayan nadir ülkelerden biri; 113 ülkenin üye olduğu uluslararası Okul Yemeği Koalisyonu’nda da yer almıyor.

Yıllardır öne sürülen “bütçe yetersiz, kaynak yok” mazeretlerini kabul etmiyoruz. Ortada bir kaynak sorunu yoktur; açık, bilinçli bir siyasi tercih vardır. Çocuklarımızın tabağından kısılan kamu kaynaklarının nerelere aktarıldığını çok iyi biliyoruz. Kamu kaynaklarından milyarlarca lira sermayeye aktarılarak çocukların ucuz ve güvencesiz işçi yapılabildiği bir ülkede, mesele çocuklarımızın tabağına geldiğinde bütçe yetersizliğinden bahsetmek ironiktir. Kaynak vardır; mesele o kaynağın kimin için ve ne yönde kullanılacağıdır. Kamusal kaynakların ilk önceliği, bu ülkenin çocukları olmalıdır.

ERTELENEMEYECEK TALEPLERİMİZ

1. Bütün devlet okullarında, istisnasız her öğrenciye, her okul günü bir öğün ücretsiz ve sıcak yemek verilmelidir.

2. Bu hak yasayla güvence altına alınmalı; hükümetlerin değişmesiyle ortadan kalkmayacak bir düzenleme yapılmalıdır.

3. Program, MEB bütçesinde kendine ait ve kalıcı bir kalem olarak yer almalıdır.

4. Ücretsiz, güvenli ve kolay erişilebilir içme suyu programın ayrılmaz parçası olmalıdır.

5. Menüler bağlayıcı bir ulusal beslenme standardına göre beslenme uzmanlarınca hazırlanmalı; çölyak, diyabet ve besin alerjisi gibi gereksinimler için güvenli alternatifler sunulmalıdır.

6. Yemekhaneler çocukların birlikte ve acele etmeden yemek yiyebileceği ferahlıkta olmalı; okul yemeği programları ayrıca çocukların sosyalleşmelerine ve okulda kurdukları ilişkilere destek olacak şekilde kurgulanmalıdır.

7. Programda çalışacak personel kadrolu ve güvenceli istihdam edilmeli, taşeronlaştırmaya izin verilmemelidir.

8. Tedarik yerel üreticiyi güçlendirecek biçimde tasarlanmalıdır.

Yoksulluğu okul kapısında bitirmek mümkün olmayabilir; ancak açlığın sınıfa girmesini önlemek bugün atılacak kamusal adımlara bağlıdır.

Bir öğün yemek, bu ülkenin karşılayamayacağı bir yük değildir. Çocukların aç kalması ise karşılayamayacağımız bir maliyettir. 

Eğitim-İş olarak tüm yurttaşlarımızı, hiçbir çocuğun okul gününü aç ve susuz geçirmediği bir Türkiye için ortak mücadeleye çağırıyoruz.”

Olgay GÜLER

TMMOB İnşaat Mühendisleri Odası Edirne Temsilciliği tarafından, 81 ille eş zamanlı olarak ‘Talebimiz Geleceğimiz’ kampanyası kapsamında, işsizlik, güvencesizlik, düşük ücret ve mesleğin değersizleştirilmesine karşı Saraçlar Caddesi’nde basın açıklaması gerçekleştirilerek meslek içi dayanışma çağrısında bulunuldu.

TMMOB’nin yürüttüğü ‘Talebimiz Geleceğimiz’ kampanyası kapsamında, 81 ilde eş zamanlı olarak basın açıklaması gerçekleştirildi. Açıklamada işsizlik, güvencesizlik, düşük ücret ve mesleğin değersizleştirilmesine karşı mühendisler ses yükseltti.

Basın açıklamasını, TMMOB İnşaat Mühendisleri Odası İl Temsilcisi Eren Eryılmaz okudu.

‘BEDELİNİ BÜTÜN TOPLUM ÖDÜYOR’

Mühendisliğin kimi zaman yalnızca bir imza evrak prosedürü olarak görüldüğünü söyleyen Eryılmaz, “Yıllardır izlenen politikalar, mühendislik hizmetlerini kamusal bir sorumluluk olmaktan uzaklaştırarak yalnızca bir maliyet kalemine indirgemiştir. Bilimsel bilgi, mesleki deneyim ve liyakat geri plana itilmiş; mühendislik emeği değersizleştirilmiş, mesleki yetkinlik ve bağımsızlık zayıflatılmıştır. Güvenli yapı üretiminin temel unsuru olan mühendislik hizmetleri, kimi zaman yalnızca bir imza ve evrak prosedürü olarak görülmüştür. Oysa mühendislik bir formalite değildir. Mühendislik, insan yaşamının güvencesidir. Mühendislik bilgisinin ve kamusal denetimin yok sayılmasının bedelini yalnızca biz mühendisler değil, bütün toplum birlikte ödemektedir” dedi.

‘TARİHİN EN AĞIR EKONOMİK VE MESLEKİ SORUNLARI’

İnşaat mühendisliği mesleğinin, tarihinin en ağır ekonomik ve mesleki sorunlarıyla karşı karşıya olduğunu belirten Eryılmaz, “Bugün inşaat mühendisliği mesleği, tarihinin en ağır ekonomik ve mesleki sorunlarıyla karşı karşıyadır. Kamuda çalışan meslektaşlarımız, üstlendikleri ağır teknik, hukuki ve mali sorumluluklara rağmen hak ettikleri ücret ve özlük haklarından yoksun bırakılmaktadır. Ek gösterge, özel hizmet tazminatı, ek ödemeler ve emekliliğe yansıyan haklar bakımından yaşanan kayıplar giderek büyümektedir. Yetersiz istihdam, taşeronlaşma ve liyakate aykırı uygulamalar, kamunun mühendislik kapasitesini zayıflatmaktadır. Özel sektörde çalışan meslektaşlarımız ise düşük ücretlere, uzun çalışma saatlerine, karşılığı ödenmeyen fazla mesailere ve güvencesiz istihdama mahkûm edilmektedir. Mühendislerin mesleki bağımsızlığı, işveren baskısı ve ekonomik kaygılar karşısında korunamamaktadır. Meslektaşlarımızın sigorta primlerinin gerçek ücretleri üzerinden değil, daha düşük kazançlar veya asgari ücret üzerinden yatırılması ve çalışma günlerinin eksik gösterilmesi, sosyal güvenlik haklarında ciddi kayıplara neden olmaktadır” diye konuştu.

‘MESLEKTAŞLARIMIZ BASKI, TEHDİT VE ŞİDDETLE KARŞI KARŞIYA’

Yıllarını ülkenin kalkınmasına, yapılaşmasına ve altyapısına adamış emekli mühendislerin, bugün yetersiz emekli aylıkları nedeniyle insanca yaşam koşullarından uzaklaştığını dile getiren Eryılmaz, “Proje ve danışmanlık hizmetleri, sınırsız fiyat rekabeti altında nitelik kaybına uğramakta; mühendislik bilgi ve birikimi, en düşük bedelle satın alınabilecek sıradan bir hizmet gibi görülmektedir. Şantiye şefliği, yapı üretim sürecinin her aşamasında fiilen ve sürekli yürütülmesi gereken bir mühendislik hizmeti olmasına rağmen, çoklu görevlendirmeler ve güvencesiz çalışma koşulları nedeniyle gerçek işlevinden uzaklaştırılmaktadır. Yapı denetim sistemi ise maliyet baskısının etkisi altında, kamu güvenliğini sağlayacak bağımsız ve etkin denetim anlayışından uzaklaşmaktadır. Denetim hizmetlerinin niteliğini güvence altına alacak koşullar sağlanamadığı gibi görevini yapan meslektaşlarımız baskı, tehdit ve şiddetle karşı karşıya kalmaktadır” şeklinde konuştu.

‘KADIN MESLEKTAŞLARIMIZ AYRIMCILIKLA KARŞILAŞIYOR’

Eryılmaz, genç mühendislerin yaşadığı sorunlara da değinerek, “Genç meslektaşlarımızın gelecekleri, mühendislik eğitiminde nitelik ve istihdam ihtiyacı gözetilmeksizin sürdürülen uygulamalar ile belirsizliğe sürüklenerek işsizliğe mahkûm edilmekte, kadın meslektaşlarımız ise istihdamda, ücretlerde ve mesleki ilerlemede ayrımcılıkla karşılaşmaktadır. Mevzuattaki düzenlemeler nedeniyle meslektaşlarımız sahip oldukları yetkilerle orantısız sorumluluklar altında bırakılmakta, mesleki sorumlulukların kapsamına ve süresine ilişkin belirsizlikler, görevlerini tamamladıktan yıllar sonra bile ağır hukuki yaptırımlarla karşı karşıya bırakılmalarına neden olmaktadır. Özellikle deprem yargılamalarında, gerçek sorumluların tespitinden uzaklaşılarak, imar aflarının, yapıların taşıyıcı sistemlerine sonradan yapılan müdahalelerin ve mühendislerin bilgisi ve denetimi dışında gerçekleştirilen uygulamaların sonuçları, kusur ve nedensellik ilişkisi yeterince gözetilmeksizin ağır ve orantısız biçimde meslektaşlarımızın üzerine yüklenmektedir” ifadelerini kullandı.

‘AYRICALIK DEĞİL, EMEĞİMİZİN KARŞILIĞINI İSTİYORUZ’

Kamuoyuna taleplerini de açıklayan Eryılmaz, “Bizler, kamu kurumu niteliğinde bir meslek kuruluşu olan TMMOB İnşaat Mühendisleri Odası çatısı altında, mühendislik bilgi ve birikimimizi toplumun yararına sunma sorumluluğuyla hareket ediyoruz. Bir süredir yürüttüğümüz “Talebimiz Geleceğimiz” kampanyası kapsamında şantiyelerde, proje bürolarında, yapı denetim kuruluşlarında, kamu kurumlarında ve üniversitelerde meslektaşlarımızla buluştuk. Sorunlarımızı ve taleplerimizi ilgili kurumlara, karar vericilere ve Türkiye Büyük Millet Meclisine ilettik. Bugün de Türkiye’nin 81 ilinden bir kez daha sesleniyoruz: Artık sorunlarımızın tespit edilmesini değil, çözülmesini istiyoruz. Türkiye Büyük Millet Meclisi’ni, ilgili bakanlıkları ve bütün kamu kurumlarını mesleğimizin sorunlarına ve halkımızın güvenli yaşam hakkına ilişkin sorumluluklarını yerine getirmeye çağırıyoruz. Çünkü biliyoruz ki mühendislik emeğinin değersizleştirilmesinin bedeli yalnızca mühendislerin geleceğiyle sınırlı değildir. Bu bedel; güvenliği sorgulanmayan okullarda eğitim görmesi gereken çocuklarımızın, depreme dayanıklı hastanelerde sağlık hizmeti alması gereken yurttaşlarımızın, güvenli konutlarda yaşamak isteyen milyonların geleceğidir. Biz ayrıcalık istemiyoruz. Emeğimizin karşılığını, mesleğimizin saygınlığını, yetkilerimizle uyumlu sorumlulukları ve halkımız için güvenli bir gelecek istiyoruz” dedi.

Açıklama sonunda TMMOB logolu balonlar gökyüzüne bırakıldı.